выступления

мои выступления

Скачать:


Предварительный просмотр:

Яков Ухсай пултарулёх.нчи публицистика?

Я?Г?Ухсай 200 яхён публицистика статйи =ырнё?В.сене халл.хе пурне те т.пчемен-ха?Ухсай =утатса панё ыйтусем шутне =аксем к.ре==.%

_чёваш халёх.н пурнё=. улшёнса:=.нелсе пыни*

_производствёра малта пыракансен .= опытне сарасси*

_халёхсен хушшинче туслёха =ир.плетесси*

_Тёван =.ршыва сыхласси*

_чёваш литературине аталантарасси*

_культура: \нер ыйтёв.сене татса парасси*

_=ут =анталёка упраса хёварасси*

_ял халёхне =.клесси т?ыт?те

М.нле вырён йышённё-ха поэтён пултарулёх.нче публицистика .=.? Поэт е писатель =ут =анталёка: ывёл. амёшне хисеплен. пек хисплемелле:ёна произведение илемл.х к\рекен япала пек анчах усё курмалла мар? «Народное дело» статьяра автор п.ррехинче у=ёлса =\рен. хы==ён:=амрёк поэтён сёввине итлени =инчен каласа парать?Сёвёра х.рпе каччё Эн.ш х.рринче =ут =анталёкпа килене==.? Ухсай% «Сир.н ялта йёмрасем пур-и?»_тесе ыйтсан =амрёк в.сене касса п.терни =инчен п.лтерн.? «=акён =инчен =ырмалла та сан»:_тен. Яков Гаврилович?+ырав=ён =ут =анталёка х\т.лесе: сыхласа хёвармашкён ч.нсе =ырмалла?

   Ухсай =.р .=чен.н шёпиш.н те чылай пёшёрханать: йывёр лару-тёрёв.нчен тухмалли =ул-й.ре кётартса парать? «+.ре: =ут =анталёка ёнланакан =ын» пурнё=. поэтён публицистикинче пысёк вырён йышёнса тёрать? Унён т.п сёнар.сем_ял .=чен.пе =.р? Поэт вара в.сен хушшинчи кил.шеве упрама ч.некен йыхрав=ё?

   Ухсай =ырнё статьясем т.рл. вёхётра республикёра тата унён тулаш.нчи ха=атсенче тухса тёнё% «Чёваш хресчен.»(30-м.ш =улсем): «Чёваш коммуни»: «Коммунизм ялав.»: «Красная Чувашия»: «Советская Чувашия»: «Литература и жизнь»: «Литературная Россия» т?ыт?те?В.сенче =ак ыйтусене =ив.чч.н =утатса панё%

__ эрози сарёлса пыни*

__ =.р пурлёхлёх. чакни*

__ юхан шывсене тата сывлёша варалани*

__ вёрмансене касса п.терни*

__ тискер ч.р чунсен йыш. чакса пыни*

Ухсай Яккёв. =ут =анталёк =ине хресчен ку=.пе пёхнё?Чёваш хресчен. таса чунлё =.р ёсти пулнине: =ут =анталёка =ывёх п.лнине вёл лайёх ёнланса =ырнё? «+ёка =ул=и =аврака: м.н каласа =ырнё-ши?»-тесе юрланё .л.кхи чёвашсем?Чёнах та:тёван тавралёха упрама п.лмесен м.н кал.=-ши пир.н =инчен килес ёрусем?» ( «Пурнё= =ёлку=.»)?+апла Ухсайён «=ут =анталёк публицистикин» т.п шухёш.?

  +.р ч.лхи статьяра поэт-публицист хёй =.ре м.нле ёнланнине =ырса кётартать? +ут =анталёкпа =.ре Ухсай т.рл. саманасене =ыхёнтарса тёракан к.пер пек курать?

  Авалхи =ынсем =ут =анталёкён усал вёй.сенчен шикленн.:шыва та: вёрмана та: =ул х.рринче выртакан катёк чула та пу= тайнё? Эпир: =.н. самана =ыннисем: =.ре турё вырённе хумастпёр: анчах =.р пире тёрантса: тумлантарса пурённипе: вёл чёнах та пир.н чён-чён аслё анне пулнине п.р самант та манмастпёр? Пире хёй.н ачисене: =.р пёхать пулсан: эпир хамёр та =.ре тёлёх Тарье аппа вырённе хумалла мар: ёна типтерл. пёхмалла: =ител.кл. таран им-=ам та шыв памалла:-=апла =ырать Ухсай  «+.р ч.лхи» статьяра?

  Ытларах чухне поэтён статйисемпе очерк.сем хёй.н тёван =.р.-шыв.пе =ыхённё? В.сенче асённё вырёнсем поэтшён пит. =ывёх% Шупашкар: Карач_ кунта вёл пурённё: .=лен.? Анчах вёл хёй в.ренн. тата .=лен. ,пх\ =инчен те манса каймасть? Хула \ссе: илемленсе пыни сёвё=а савёнтарать: =ав хушёрах экологи ыйтёв. =ив.ч тёни  ёна пёшёрхантарать?

  Хёй.н ентеш.н: юратнё поэч.н К?В?Ивановён «Нарспи» поэминчи й.ркесемпе Ухсай Яккёв. публицистикёра час-часах усё курать?

  Шавлать:кашлать с.м вёрман:

  В.=.- х.рри курёнмасть?

  Кутсёр-пу=сёр =ил тухсан

  Чарёнассён туйёнмасть?(«Вёрман:=.р:шыв»)

 +ын =ут =анталёкён ырлёх. икс.лми тесе-ши: =.р паракан пуянлёхпа тискерле ашкёнать% пулас ёрусем =инчен шутламанни ку? Хальхи самана =ыннисене малтанхи ёрусем тунё йёнёшсем паянхи кун та канс.рле==.? М.н чухл. сиен к\н. тавралёха =.р-анне пуянлёх.пе т.р.с усё курманни! =ут =анталёка сыхласси =ине нумай пу=лёх хал. те ку=не хупать? Пу=лёхсем анчах мар: ахаль =ынсем те курасшён мар =акна? +апах та паянхи кун =ут =анталёка упрассиш.н к.решекенсен йыш. \ссех пырать: экологи ыйтёв.сене пур шайра та с\тсе ява==.? Анчах ку =ител.кл. мар: этем.н хёй.н тата пулас ёрусен пурнё=.ш.н яваплё пулнине туймалла? Ухсай Яккёв. хёй.н публицистика хайлав.сене кашни =ын этем.н =.р =инчи малашнехи пурнё=. =ут =анталёка паян упраса хёварнипе т\ррем.нех =ыхённине ёнлантёр тесе =ырнё: м.нш.н тесен ку ыйтусене п.ччен-икк.н мар: п.т.м халёхпа татса памалла?

  Ухсай Яккёв. хёй.н статйисене халёхшён усёллё пулчч.р тесе =ырнё? В.сенче вёл ху=алёха т.р.с ертсе пырасси тата =.р .=чен.н пурнё=не сёнлакан =ив.ч ыйтусене хускатнё?

  «,=семпе шухёшсем» очеркра Ухсай хёй.н тус.пе Евтихий Андреевичпа: С.нт.р (хальхи Муркаш) район.нчи колхоз председател.пе: ху=алёхён кулленхи ыйтёв.: .=.-х.л.пе паллаштарать? +ак колхоз 60-м.ш =улсенчи чи палли колхозсенчен п.ри: ыттисемш.н лайёх т.сл.х пулнё? Очерка автор =ут =анталёк =инчен =ырнипе пу=ласа вулакана хёй тыткённе илет%

 «Шоссен ик. х.ррипе тёсёлакан вёрман паспа:вит.нн.чч.: п.р туратне те хускатса илмес.р т.л.ретч.: т.р.срех каласан: п.л.т кашти ху=ёлса кайнё пекех лёс-лёс тёкёна пу=лар.???машина кёпёш юр =инче шуни сис.нмест те –юмахри с.т к\ллинчи ким. пек ишсе пырать?

  Очерка =апла илемл. метафорёсемпе у=са пани пит. кёсёклантарать: малалла м.н =ырнине вулас килекен тёвать?

  Теп.р очеркне Ухсай А?Аслутпа п.рле =ырнё __ «Чемейри тёватё кун» (Коммунизм ялав.: 1964=)? Малтанхи статья пекех авторсем ёна х.л =инчен =ырнипе пу=ла==.%

 «=ур х.ле =итиех =уллё икерч. =исе тёраннё кукка пек йёваш тёнё =анталёк: вёхёт иртсе пынине сиссе-ши: сасартёк шёртланса кайр.: шартлама сив. килсе =итр. те йывё= вуллисене ч.ре-ч.ре пёрахр.:=.н. п\ртсенчи п.ренесем шартлата-шартлата илч.=: =ырмари йёмралёх: хулён паспа п.ркенсе:темле: юмахри асамлё сад пек курёнакан пулч.»? Хайлава вырёнлё метафорёпа усё курса пу=лани малаллах .=сен с.мне:тунсёх к.ввине палёртать? «Х.ллехи уйсем ч.мс.р? Шутласа кёларми =ырмасемпе варсем каскаласа п.терн. Чемей тёрёх.нче те уй-хир шурё п.ркенч.к ай.нче?

  Ухсай хёй.н статйисенче хресчен.н пурнё=не пур енл.н пёхса тухнё?

  Ёслё сёвё=ёмёрён вичк.н публицистикине В?П?Станьялпа И?Я?Тенюшев ёсчахсем т.пчен.? Анчах «ш.к.лчемелли» паянхи куна пит. нумай?  



Предварительный просмотр:

Ухсай Якков.н произведенисенчи хура =.р с.ткен.:халёх философий.:.= =ыннин хисеп. тата этемлех.?

Чёваш халёх поэч. Яков Гаврилович Ухсай =ырнисем пир.н литература аталанёв.нче пысёк вырён йышёна==.? В.сенче чёваш .= =ыннисен кёмёл-туйём.: шухёш-.м.ч. сёнарланнё? Пурнё= тупсёмне: ырёпа усал у==ине: илемл.х т.с.-к.ввине: поэт халёх ёнкарёв.пе шайланё:унён ку=.пе курса:унён хёлхипе илтсе ёшне хывнё?Ухсай Яков. =ырнисенче хура =.р с.ткен.:халёх философий.:.= =ынни сён.-сипеч. Сёнарлё та вит.мл.?+авёнпа в.сенек хамёр ч.лхепе вулакансем =е= мар:республика тулаш.нчи вулав=ёсем те кёмёлласа йышёна==.? «К.лпук мучи»: «Ту урлё =ул»: «Шурё хурёнпа кала=ни»: «Атте-анне» тата ытти хайлавсене =.-шывён пур кетес.нче те п.ле==.?

  Ухсай Яккёв.н произведений.сенче халёх философий.: .= =ыннин хисеп.: хура =.р с.ткен. тата .= =ыннин этемл.х. пысёк вырён йышёнса тёра==.?Акё поэтён 1-м.ш сёввинех илер%

        «Юратрём эп: хирсем:сире

         Сана та: с.м хура вёрман?

         Них=ан та шухё ч.рере

         Ку юрату =ухалм. ман?

       ??? Них=ан та хёватёра

         Манмастёп:хамён юррёмра

         Ура тапса: пу=а ухса

         Сире мухтатёп эп: Ухсай?

+ак й.ркесенче тёван =.р сасси илт.нет:ч.ре =ут =анталёк сипеч. Сирп.нсе тёрасла вылять? Тёван =ут =анталёкпа п.р к.в.лл.н .неренн. кёмёл =.клен.в. Ухсай сёввисенче =ине-=инех палёрать%

         «+.м.рт шурё ш\лкеме =акать:

          Сарана туний. =е=келенч.:

          Папкана ларать яштак =ёка:

          Хысмаланч. хурён шыв шерпеч.:_

тет Ухсай «+урхи \керч.к» сёвёра? Ухсайён ч.лхи =ав тери илемл. те пуян?Вёл =акён пек т.сл.хсенче аван курёнать%

«+ёкёр_=.р ачи»: «+.р_мул ху=и»: «+ёкёр кёвапи тавра =аврёнса =\рет т.нче»: «+умёр =ур. пин упа сурнё ев.р п.рх.тсе»_чёваш вулакан чуне яракан:унён ч.рине пырса тивекен танллаштарусемпе эпитетсем Ухсай поэзий.нче тётёшах та й.ркеренех?

 Ухсай Яков. =ут =анталёкпа =.р-шыв  пуянлёхне упрассине таса тив.= вырённе хурать?

  «Чёваш халёх. .л.к-авалтанах =.ре пурлёх  вырённе хурса хисеплен.? Ваттисем =амрёксене =.ре п.т.м чунтан-вартан юратма в.рентн.»:_тесе =ырнё Ухсай Яккёв.» +.р ч.лхи» ятлё статйинче?Кивелми шухёшсем сёвёсемпе поэмёсене сёнарланса к.ч.=? «Кайкёр»: «Атте-анне» поэмёсенче поэт халёхпа _ ваттисемпе те: яшшисемпе те ку=а-ку=ён у==ён кала=ат?

   «+.ре-Анне: .=е-Аттем.р тей.р:

   Ырра в.рент.р =амрёк к.р.ме»?_тет вёл хёй.нчен =амрёкрах ашш.-амёшне? Ашш.-амёш. тирпейл.: ёслё_пу=лё пулсан:ачисене .=пе туслаштарнё-тёк: ачисем в.сен сёмахне хёлхана чиксе: =анё тавёрса .=ле==. пулсан: =.ршыв та тулёх: пурнё= та ырё пул.?

  +.р: =ут =анталёк =инчен =ырнё сёвёсенче Ухсайён «аллине» т\рех туйса илет.н?

 «Унён поэзий.нче тёван уй-хирсен: еш.л вёрмансен: шёнкёр-шёнкёр =ёл ку=сен: тёрё к\л.сен =еп.=л.х.пе илемлех.: чёваш халёх.н .=ченл.х.пе типтерл.х.: кирек м.нле йывёрлёхра та халёхён с\нми .м.ч.: пулас =утё кунсен шанчёк. палёрать: чёваш-=.р-шыв.пе унён =ыннисен пурнё=. курёнать:_тен. Ухсай пултарулёхне т.пчен. Ипполит Иванов литературовед?  

  Акё 1981 =улхине =ырнё «Хура тёпра п.рчи» сёвёри й.ркесенче те =акё курёнать%

 Тавра уяр-и:в.т. =умёр

 +ёвать-и пурп.р уй-хирте

 Вун =ичч.ри пекех =ёп-=ёмёл

 Танккатёп эп. хал. Те

 Ёнса пулать-и акнё тырё:_

 +.р п.рчине т.пче-т.пче

 +ыртса пёхсан =е=:_манён вырён

 +ыру с.тел. хушшинче?

Ухсай Яккёв.н произведений.сене тишкерн. май унён хайлав.сенче палёракан халёх философине те асёнмасёр иртме май =ук? +ак шухёш ытларах «Атте-анне» поэмёра у==ён палёрать? Ухсай Яккёв. .=чен =ынна: =.р ху=ине: чён-чён этеме ч.ререн ырлать? +авёнпа п.рлех халёх шухёшлавне те сёнласа парать Поэмёри чылай =аврасем тёван халёх яч.пе каланё пехил сёмах. майлё янёра==.%

     «Анне тени чи аслё пысёк турё:

     Этемл.х амёш. п.ртен п.рре?»

е тата%

     «Илтмел.х юрласа пу= тайёр

      ,=ре чап илн. хамёр халёха?»

Ухсай Яккёв.н чи паллё произведений.сенчен п.ри вёл_ «Шурё хурёнпа кала=ни»_лирикёлла поэма? Хайлавра малтан пу=ласа в.=не =итичченех сёвё= кёмёл-туйём. Улшёнса пыни \керн.? Поэма философилле: публицистикёлла: лирикёлла: =аврасенчен тытёнса тёрать? Шурё хурёнпа кала=нё май автор п.т.м халёхпа кала=ать? Поэма герой. пурнё= =инчен: хёй.н тив.=. =инчен каланисем пире те тарён шухёша яра==.? Поэмёра =акён пек шухёша яракан =аврасем пайтах? Шурё хурён сёнар.нче ик. ен асёрхама пулать? П.рре ёна автор т\р. п.лтер.шпе йывё= пек \керет:тепре пурнё= ч.р.л.хне палёртакан символ пек кётартать?

«Тав тик.тпе пурак паниш.н:

 Тав сухёршён тата тепре:

 Тав еш.л мил.к кастарниш.н

 Пурне те: хурёнсем: сире?»

Аслё Аттемл.х вёр=и к.рлесе тухсан: =.р-шыв умне: ял халёх. умне тата кашни уйрём =ынна йывёрлёх килсе =апать? Ухсай Яккёв. =ак поэмёра =апла =ырать%

 

 «Ял халёхне пин хурлёх \кн.?

  Этем т\сет__т\сейм. чул»?

Аслё +.нтер\ пысёк тертпе шутсёр нумай =ухату вит.р килет? +авна астутаракан ч.р. палёк пек ларакан хурён ум.нче поэт хёй тёван =.р-шыв.пе них=ан уйрёлми =ыхённине туять%

 

  «+ил в.рн. чух: шап-шурё хурён:

   Кашлатён эс. п.р-п.ччен:

   Шырас темест.н урёх вырён:

   Каймастён =акё =.р =инчен?

  Тёван тавралёха тиркем-и_

  Сёлтавём =ук ман хурлама?

  Кунта кёна халь хат.р эп.

  Тепре =ап-=амрёк =уралма»?

Ухсай Яккёв.н «К.лпук мучи поэмине п.лмен =ын чёваш =.р.нче =ук-тёр? Ёна Мускавра вырёсла та пичетлесе кёларнё? Хёйне ев.р сёнар калёплать кунта поэт? Пир.н ума К.лпук_чёваш хресчен._тухса тёрать? +.р =ул пурённё К.лпук мучи чёваш =.р .=чен.н п.т.млет\лл. сёнар. пулса тёч.? Унён шёпи м.н =уралнёранпах =.р .=чен.н пурнё=.пе =ыхённё? Вулакана К.лпук мучи пурнё=а пурёнма п.лни т.л.нтерет: т.рл. йывёр самантра пу=а усмасёр малалла кайма пултарни савёнтарать?

  П.ррехинче К.лпук т.л.к курать? Унта вёл хёйне патшара ларнё пек т.лленет?Анчах теми=е кун .=с.р ларни ёна йёлёхтарса =итерет:вёл .=ш.н тунсёхланё: вёл хёйне тёван =.р =инчех =ир.п те т.рекл. туять: унсёр хёйне к.л.м=. ев.р курать?

       Патшара ларса мана

       Йёлёхтарч._малалла

       Эп. кайёп вёрмана

       Парёр пуртё ман алла?

+.р =ул пурённё К.лпук пурнё=.__ ырми-канми х.р\ .=л. пурнё=? Икс.лми .=ченл.х:кирек м.нле самантра та пусёрёнчёк кёмёла кулё ш\тпе с\нтерме п.лни: пур япала =ине те халёх ку=.пе пёхни: халёх .=не яланах хастар хутшённи_акё м.нлле чун-ч.релл. =ын К.лпук мучи Ухсайён чаплё хайлав.сенче?

  Ухсай герой._=.р =ынни: =.р .=чен.? Унён шухёш-кёмёл.пе .м.т-туртём.нче халёхён .м.ртен вёй илсе пынё паха ен.сем палёра==.?

  Т.прен илсен: Ухсай Яккёв.н чылай хайлав.сенче хура =.р с.ткен.: .= =ыннин хисеп. тата этемл.х. философий. палёрса тёрать? Поэт тёван халёхпа п.рле пурёнса унта п.р сывлёшпа сывлать: пурнё= пулём.сене те вёл тёван халёх ку=.пе ви=ет: хаклать?

  Ухсая юратнё =ынсем хёйсене =ут =анталёк пай. пек вёйлё та ч.р. туя==.: в.сен \т.нче =ёра та сывё юн чупать: в.сем т.нчене =уса тасатнё пек у=ё та нумай т.сл. кура==.?