КУРС "ТУЯАХАН"
материалы к урокам, презентации
Скачать:
| Вложение | Размер |
|---|---|
| 1.2 МБ | |
| 983.37 КБ | |
| 1.05 МБ | |
| 1.15 МБ | |
| 1.05 МБ | |
| 813.36 КБ | |
| 19.26 КБ | |
| 2.63 МБ | |
| 24.22 КБ | |
| 22.4 КБ | |
| 62 КБ | |
| 2.83 МБ | |
| 58 КБ | |
| 757.29 КБ | |
| 286.5 КБ | |
| 217.28 КБ | |
| 1.89 МБ | |
| 764.06 КБ | |
| 909.31 КБ | |
| 2.43 МБ | |
| 792.61 КБ | |
| 624.09 КБ | |
| 2.81 МБ | |
| 2.1 МБ | |
| 1.57 МБ | |
| 801.21 КБ | |
| 2.24 МБ | |
| 790.63 КБ |
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
ута богони
томо жаахан
бүдүүн туранхай
үргэн нарин
хүгшэн залуу
муухай сэбэр
ном ном ууд
дэбтэр дэбтэр нүүд
баллуур баллуур нууд
хайша хайша нууд
шугам шугам ууд
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
г ү йнэ
дэбхэрнэ
уншана
хатарна
дуулана
д үү жэндэнэ
эдинэ
ууна
зурана
уйлана , бархирна
ниидэнэ
тамарна
гарана
ороно
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
соо дээрэ саана хулгана
хулгана доро дээрэ урда
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Х ү б үү н гэр h ээ гараба .
Д үү басаган стул дээрэ h ууна , уншана . Эгэшэ стул дээрэ h ууна , сок ууна .
Басаган креслэ дээрэ h ууна .
Д үү х ү б үү н машинаар наадана .
Басаган б ү мбэг өө р наадана . Басаган хүүхэлдэйгөө р наадана .
Х ү б үү н яблока ү гэнэ . Х ү б үү н яблока абана .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Би … эдихэ дура тай б ? шүлэ бууза
Маша кон ф етэ эдихэ дуратай.
Маша яблока эдихэ дура тай .
Маша ү ндэгэ эдихэ дура г ү й .
Би … эдихэ дура г ү й б ?
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Х ү б үү н велосипедээр г ү йлгэнэ .
Гэр б ү лэ улаан машинаар ябана . .
Басаган ролигоор ябана .
Эжы улаан трамвайгаар ябана . Аба машинаар ябана .
Y хиб үү д шара автобусоор ябана .
Маша конькигаар ябана .
Аба эжы хоёр санаар г ү йнэ .
Предварительный просмотр:
1 цикл. Танилсалга (знакомство)
- Ознакомьтесь со следующими словами:
Нэрэ – имя
Обог - отчество
Зүб – правильно, так
Хараха – смотреть, видеть
Танилсаха – знакомиться
Һанаха – думать, соскучиться
Хүлисэ(гты) – прости(те)
Һайн даа – спасибо
Тиимэ – так, да
Үгы - нет
Наhан –жизнь/год
Зураха – рисовать
Бэшэхэ – писать
Дуулаха – петь
Хатарха – танцевать
Дэбхэрхэ – прыгать
Гүйхэ - бегать
Оёхо – шить
Нэхэхэ - вязать
Тоолохо– считать
Наадаха – играть
Тамарха – плавать
- Изучите речевые образцы:
А)Хүлисэ(гты), шамтай (Тантай) танилсажа болохо гү? | Прости(те), можно с с тобой (Вами) познакомиться? |
Хүлисэ(гты), хэн гэжэ нэрэтэйбши (та)? | Прости(те), как тебя (Вас) зовут? |
Хүлисэ(гты), шинии (Танай) нэрэ хэн бэ? | Прости(те), как твоё (Ваше) имя? |
Хүлисэ(гты), шинии (Танай) обог хэн бэ? | Прости(те), как твоя (Ваше фамилия/отчество? |
Хүлисэ(гты), шамтай (Тантай) наадажа болохо гү? | Прости(те), можно с тобой (Вами) поиграть? |
Б) Би Сэндэмэ гэжэ нэрэтэйб. | Меня зовут Сэндэма |
Минии нэрэСэндэмэ. | Моё имя Сэндэма |
Тиимэ, би Сэндэмэ гэжэ нэрэтэйб. | Да, меня зовут Сэндэма |
Үгы, би Сэндэмэ бэшэб. | Нет, я не Сэндэма |
В) Ши хэдытэйбши? | Сколько тебе лет? |
Хэды наhатайбши? | |
Хэдыдэхи класста hуранабши? | В каком классе ты учишься? |
Юу хэхэ дуратайбши? | Чем ты любишь заниматься? |
Би юhэтэйб. | Мне 9 лет. |
Би арбатайб. | Мне 10 лет. |
Би гурбадахи класста hуранаб. | Я учусь в 3 классе. |
Би зураха дуратайб. | Я люблю рисовать. |
Г)Энэ баллуур абажа болохо гү? | Можно взять этот ластик? |
Болохо, аба(гты). | Можно, бери(те). |
Шинии дэбтэр хаража болохо гү? | Можно посмотреть твою тетрадь? |
Болохо, хара(гты). | Можно, смотрите. |
Үгы, болохогүй. | Нет, нельзя. |
Д) Намда энэ сэсэг харуулыт даа. | Покажите мне это цветок. |
Намда хоёр ном үгыт даа. | Дайте мне две книги. |
Намда нэгэ шугам үгыт даа. | Дайте мне одну линейку. |
- Прочитайте следующие диалоги, постарайтесь воспроизвести их по памяти:
1 | - Сайн байна. | Здравствуй |
2 | - Сайн. | Здравствуй |
1 | - Шамтай танилсажа болохо гү? | Можно с тобой познакомиться? |
2 | - Танилсаял даа. | Давай знакомиться |
1 | - Хүлисэ, шинии нэрэ хэн бэ? | Прости, как твоё имя? |
2 | - Минии нэрэ Баатар. | Моё имя Батор |
1 | - Хүлисэ, хэдытэйбши? | Прости, сколько тебе лет? |
2 | - Юhэтэйб. | Мне 9 |
1 | - Ши баhа юhэтэй гүш? | Тебе тоже 9? |
2 | - Үгы, би арбатайб. | Нет, мне 10. |
1 | - Юу хэхэ дуратайбши? | Что любишь делать? Чем любишь заниматься? |
2 | - Би зураха дуратайб. | Я люблю рисовать. |
- Разыграйте с другом:
- Хүлисэ, шинии нэрэ хэн бэ? | |
- Минии нэрэ …. | |
- Хэдытэйбши? | |
- Найматайб/юhэтэйб/арбатайб. | |
| |
| |
- Юу хэхэ дуратайбши? | |
- Би ….дуратайб. |
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
h анаха
зураха бэшэхэ
дуулаха хатарха
дэбхэрхэ г ү йхэ
оёхо нэхэхэ
тоолохо наадаха
тамарха
h уралсалай хэрэгсэлн үү д ном дэбтэр
шугам ба лл уур h уралсалай хэрэгсэлн үү д
Предварительный просмотр:
2 цикл. Түрэhэн нютаг (родной край)
Түрэлхи хэлэн (родной язык)
- Ознакомьтесь со следующими словами:
Эхэ орон – родина
Тоонто - место рождения
Баярлаха - радоваться
Зааха - учить
Хэлэн - язык
Ород хэлэн – русский язык
Хари хэлэн – иностранный язык
Һургуули - школа
Нүхэр - друг
Түрэхэ - родиться
Ойлгохо – понимать
Хэлэхэ – говорить
Мэдэхэ – знать
Хөөрэлдэхэ – разговаривать
Эльгээхэ – отправлять
Сэбэр – красивый
Суута – известный
Хажуудань – рядом
Хаана? – где?
Хаанаhаа? – откуда?
Хаанахи? – откуда родом?
- Запомните, как называются по-бурятски некоторые районы Бурятии.
Аха – Ока
Баргажан – Баргузин
Бэшүүр – Бичура
Загарай – Заиграево
Зэдэ – Джида
Захаамин – Закамна
Түнхэн – Тунка
Сэлэнгэ – Селенга
Мухар-Шэбэр – Мухоршибирь
Ивалга – Иволга
Хэжэнгэ – Кижинга
Хурамхаан – Курумкан
Хяагта – Кяхта
Ярууна - Еравна
- Изучите речевые образцы:
А)Хүлисэ, ши хаанахибши? Хүлисэгты, Та хаанахибта? | Прости, откуда ты родом? Простите, откуда Вы родом? |
Хүлисэгты, Та Хэжэнгын гүт? | Прости, ты с Заиграево? Простите, Вы с Кижинги? |
Баатар Захааминай гү? | Батор с Закамны? |
Хэшэгтэ Баргажанай гү? | Хэшэгто с Баргузина? |
Б) Шинии нүхэр хаанахиб? Танай нүхэр хаанахиб? | Твой друг откуда родом? Ваш друг откуда родом? |
Оюуна Туяана хоёр хаанахиб? | Оюна и Туяна откуда родом? |
Шинии түрэhэн нютаг Бэшүүр гү? Танай түрэhэн нютаг Түнхэн гү? | Твоя родина Бичура? Ваша родина Тунка? |
Сэндэмын түрэhэн нютаг Аха гү? | Родина Сэндэмы – Ока? |
В)Мухар-Шэбэр – минии тоонто. | Мухоршибирь – это место моего рождения. |
Сэлэнгэ – Чингисэй тоонто. | Селенга – место рождения Чингиса. |
Буряад орон – манай тоонто нютаг. | Бурятия – это наша родина. |
Г)Хүлисэ, ши буряадаар дуугардаг гүш? Хүлисэгты, Та буряадаар дуугардаг гүт? | Прости, ты говоришь по-бурятски? Простите, Вы говорите по-бурятски? |
Хүлисэ, ши ородоор хэлэдэг гүш? Хүлисэгты, Та ородоор хэлэдэг гүт? | Прости, ты говоришь по-русски? Простите, Вы говорите по-русски? |
Ши англи хэлэ мэдэхэ гүш? | Ты знаешь английский язык? |
Та хитад хэлэ мэдэхэ гүт? | Вы знаете китайский язык? |
Ши солонгос хэлэ мэдэхэ гүш? | Ты знаешь корейский язык? |
Д)Би буряад хэлэ муу мэдэнэб. | Я плохо знаю бурятский язык. |
Би ород хэлэ hайн мэдэнэб. | Я хорошо знаю русский язык. |
Доржо англи хэлэ hайн мэдэнэ. | Доржо хорошо знает английский язык. |
- Прочитайте следующие диалоги, постарайтесь воспроизвести их по памяти:
1хабаадагша | 2хабаадагша | |
1 | - Сайн байна. Хүлисэ, ши хаанахибши? | - Би Хэжэнгынби. |
- Сэндэмэ хаанахиб? Мэдэнэгүй гүш? | - Сэндэмэ гү? Тэрэшни Ивалгын. | |
2 | - Та Бэшүүрэй гүт? | - Yгы, би Зэдынби. |
- Ааа, Зэдын гүт? | - Тиимэ. Зэдэ – минии түрэhэн тоонто. | |
3 | - Нүхэд, эндэ Яруунын хүн бии гү? | - Юун болооб? Би Яруунынби. |
- Ярууна ошохо автобус ерээд байна. | - Һайн даа! | |
4 | - Хүлисэ, шамтай танилсажа болохо гү? | - Болохо. Минии нэрэ Ардан. |
- Би Тагар гэжэ нэрэтэйб. | - Ши хаанахибши? | |
- Би Хяагтынби. Ши хаанахибши? | - Би Хурамхаанайб. |
- Разыграйте с другом:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша |
- - Хүлисэ, шинии нэрэ хэн бэ? | - Минии нэрэ … |
- Шинии обог хэн бэ? | - Минии обог… |
- Хэдытэйбши? | - Найматайб/ юhэтэйб/ арбатайб. |
- Хэдыдэхи класста һуранабши? |
|
- Юу хэхэ дуратайбши? | - Би ….дуратайб. |
| - Би … |
- Ши буряадаар ойлгодог гүш? | - Би буряадаар ойлгодогби. |
- Ши буряадаар хэлэдэг гүш? | - Би буряадаар хэлэдэгби. |
Предварительный просмотр:
3 цикл. Гэр бүлэ (семья)
- Ознакомьтесь со следующими словами:
Аба, баабай – отец
Эжы – мама
Аха – брат
Эгэшэ – сестра
Хүгшэн аба – дедушка по папе
Хүгшэн эжы – бабушка по папе
Нагаса аба – дедушка по маме
Нагаса эжы – бабушка по маме
Аша, зээ хүбүүн – внук
Аша, зээ басаган - внучка
Yхибүүд – дети
Ехэ хүбүүн – старший сын
Бага басаган – младшая дочь
Минии – мой
Шинии – твой
Үдэр – день
Үдэшэ – вечер
Мүнөөдэр– сегодня
Үсэгэлдэр – вчера
Үглөөдэр - завтра
Һайндэр – праздник
Шэнэ жэл – Новый год
Һонин – новость
Суглаан – собрание
Амаршалха – поздравлять
Адли – похожий, одинаковый
Yнэн зүрхэнhөө – от всего сердца
Хэды – сколько?
- Изучите речевые образцы
А)Мүнөөдэр ноябриин табан. | Сегодня пятое ноября. |
Yглөөдэр ноябриин зургаан болохо. | Завтра будет шестое ноября. |
Yсэгэлдэр hайндэр байгаа. | Вчера был праздник. |
Хэзээ hайндэр байгааб? | Когда был праздник? |
Б)Шинии аба хэдытэйб? | Сколько лет твоему папе? |
Шинии эжы хэдытэйб? | Сколько лет твоей маме? |
Танай аха хэдытэйб? | Сколько лет Вашему брату? |
Минии эгэшэ арбан хоёртой. | Моей сестре 12 лет. |
В) Би гурбан дүү хүбүүтэйб. | У меня три младших брата. |
Би нэгэ дүү басагатайб. | У меня одна сестрёнка. |
Минии хүгшэн аба долоон ашатай. | У моего дедушки со стороны папы семь внуков. |
Минии нагаса эжы табан зээтэй. | У моей бабушки со стороны мамы пять внуков. |
Г)Эндэ хэды үхибүүд бэ? | Сколько здесь детей? |
Тэндэ хэды бэлэг бэ? | Сколько там подарков? |
Д) Би таниие hайндэрөөр амаршалнаб. | Я поздравляю вас с праздником. |
Би Таниие түрэhэн үдэрөөр амаршалнаб. | Я поздравляю Вас с днём рождения. |
Би шамайе Шэнэ жэлээр амаршалнаб. | Я поздравляю тебя с Новым годом. |
Би шамайе үнэн зүрхэнhөө амаршалнаб. | Я поздравляю тебя от всего сердца. |
- Прочитайте следующие диалоги, постарайтесь воспроизвести их по памяти:
1хабаадагша | 2хабаадагша | |
1 | - Танилса, энэ минии эжы. | - Үү, ямар эжытэй хүмши! |
- Эжы, энэ минии нүхэр Баатар. | ||
2 | - Хүлисэгты, та Сэндэмын аха гүт? | - Тиимэ. Хаанаhаа мэдээбта? |
- Адли байнат. Би Сэндэмэтэй hургуулида сугтаа hурадагби. | - Та хэн гэжэ нэрэтэйбта? | |
- Ханда. | ||
3 | - Сайн байна, Арьяна. Юун hонин бэ? | - Сайн. Юумэ үгы. Шамда ямар hонин бэ? |
- Би юhэтэй болооб. | - Үү, шинии түрэhэн үдэр гү? Би шамайе амаршалнаб. | |
4 | - Үдэшэ кино ошохомнай гү? | - Хэды сагта? |
- Үдэшын долоон сагта. | Үгы, би мүнөөдэр шадахагүйб. | |
- Разыграйте с другом:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша |
- Нарана, би шамайе Шэнэ жэлээр амаршалнаб. (түрэhэн үдэрөөр, hайндэрөөр) | Һайндаа, Дамбии. Би шамайе баhа амаршалнаб. Ута наhа, удаан жаргал хүсэнэб. |
- Оюуна, мүнөөдэр хэдын бэ? (үглөөдэр) |
(зургаан, хорин дүрбэн) |
- Часыгаа харыш. Хэды саг бэ? | - … боложо байна. (найма, арбан нэгэ) |
- Содном, энэ хүн шинии нүхэр гү? | - Үгы, энэ минии түрэл. (танил, аха, аба.) |
Предварительный просмотр:
4 цикл. Эдеэн (еда)
Хоол бэлдэлгэ (приготовление пищи)
- Ознакомьтесь со следующими словами:
Сагаан эдеэн – молочная пища
hүн - молоко
зөөхэй - сметана
хурууд - сыр
сай –чай
дабhан - соль
шүлэн –суп
мяхан – мясо
талхан (гурил) - мука
будаа - крупа
шүүhэн – сок
загаhан – рыба
хилээмэн – хлеб
жэмэс - ягода
аяга - чашка
табаг - тарелка
халбага - ложка
hэрээ - вилка
шанага - ковш
хүнэг - ведро
домбо - чайник
амтатай - вкусный
бүлеэн - тёплый
шараhан - жареный
шанаhан – варёный
гашуун – горький
худхаха – мешать
садаха - насытиться
- Прочитайте и запомните основные словосочетания:
hүтэй сай – чай с молоком
халуун сай – горячий чай
амтатай шүлэн – вкусный суп
хүйтэн шүлэн – холодный суп
тарган мяхан – жирное мясо
эдеэ бэлдэхэ – готовить еду
гэдэhэн үлдэхэ – проголодаться
ундан хүрэхэ – испытывать жажду
- Изучите речевые образцы:
А) Энэ ямар шүүhэн бэ? Энэ ямар шүлэн бэ? | Это какой сок? Это какой суп? |
Энэ жэмэсэй шүүhэн. Энэ тарган шүлэн. | Это ягодный сок. Это жирный суп. |
Б) Би эдеэлхэеэ hананаб. Би уухаяа hананаб. | Я хочу пить. Я проголодался. |
Минии ундан хүрэнэ. Минии гэдэhэн үлдэнэ. | Я хочу пить. Я проголодался. |
Ши юу уухабши? Ши юу эдихэбши? | Что ты будешь пить? Что ты будешь есть? |
Би хүйтэн сай уухаб. Би хоёр бууза эдихэб. | Я буду пить холодный чай. Я буду есть 2 буузы. |
В) Юу хэжэ эдихэмнайб? Ямар эдеэ хэхэмнайб? | Что будем готовить? Какую еду будем готовить? |
Амтатай эдеэ хэе. Амтатай шүлэ шаная. | Давай приготовим вкусную еду. Давай сварим вкусный суп. |
Мяха шарахамнай гү? Мяха шанахамнай гү? Бууза хэхэмнай гү? Сай уухамнай гү? | Пожарим мясо? Сварим мясо? Сделаем буузы? Попьём чай? |
Г) Сай уугты. Эдеэлэгты. Yшөө сай уугты. Халуун бууза эдигты. Шанаhан мяха эдигты. Шараhан загаhа эдигты. | Пейте чай. Покушайте. Попейте ещё чаю. Покушайте горячие буузы. Покушайте варёное мясо. Покушайте жареную рыбу. |
Д) Би эдеэ бэлдэхэ дуратайб. | Я люблю готовить еду. |
Бимба бууза эдихэ дуратай. | Бимба любит есть буузы. |
Баярмаа сай шанаха дуратай. | Баярма любит варит чай. |
Эжы хилээмэ бариха дуратай. | Мама любит печь хлеб. |
- Прочитайте следующие диалоги, постарайтесь воспроизвести их по памяти:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша | |
1 | - Сайн байна! Юу эдихэбта? | - Намда 1 табаг шүлэ, хартаабхатай шараhан мяха, хахад аяга зөөхэй, хилээмэ үгыт даа. |
- Юу уухабта? | - 2 аяга hүтэй сай. Хэдые түлэхэбиб? | |
- Гурбан зуун дүшэн долоон түхэриг. | - Баригты, hайн даа. | |
2 | - Ши эдеэлхэеэ hанана гүш? | - Yгы, минии ундан хүрэнэ. |
- Юу уухабши? Сай гү, али шүүhэ (сок) гү? | - Би жэмэсэй шүүhэ (сок) уухаб. | |
3 | - Ши эдеэлхэ гүш? | - Yгы, би садхаланби. |
- Юу эдеэбши? | - Тоhотой, хуруудтай хилээмэ эдеэд, 2 аяга hү уугааб. |
- Разыграйте с другом:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша |
- Юу абахамнайб? | - Та өөрөө мэдээд абагты. Намда хамаагүй. |
- Тиигээ hаа 1 кг тоhо, 2 бүүлхэ хилээмэ, hү абахамни. (хахад кг хурууд, 2 аяга зөөхэй, 1 кг будаа) | - Бууза хэжэ эдихэмнай гү? |
Тиигэе, теэд манайда талхан үгыл! | - Аа, тиигээ hаа хартаабха шаража эдие. (мяха шаража, hү бусалгажа, шүлэ шанажа, загаhа шаража) |
- Шинии гэдэhэн ехээр үлдэнэ гү? | - Yлдэнэ. (Yгы, үлдэнэгүй; ундан хүрэнэ) |
| - Тиигэе. (Yгы, ошохогүйб.) |
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Би … эдихэ дура тай б ? шүлэ бууза хурууд шэхэр
Маша каша эдихэ дура тай .
Маша шэхэр эдихэ дуратай.
Маша яблока эдихэ дура тай .
Маша колбасаатай хилээмэ э дихэ дуратай .
Би … эдихэ дура г ү й б ? шүлэ бууза хурууд шэхэр
Маша шара h ан ү ндэгэ эдихэ дура г ү й .
Маша жэмэсээр варени шанана .
Маша морхобоор варени шанаа .
Маша сай ууна .
Маша халбагаар каша эдинэ .
Предварительный просмотр:
5 цикл. Гэр, байра (Дом, жилище)
Гэртэхи байдал (быт)
- Ознакомьтесь со следующими словами:
Модон гэр – деревянный дом
Шулуун гэр – каменный дом
5 дабхар гэр – 5-этажный дом
Шэнэ байра – новая квартира
Унталгын таhалга - спальная
Эдеэнэй таhалга –кухня
Хана – стена
Сонхо – окно
Үүдэн – дверь
Зураг – картина
Хибэс – ковёр
Гэрэл – зеркало
Хүшэгэ - занавески
Тэбхэр – квадратный
Түхэреэн – круглый
Гонзогор – продолговатый
Элдэбын – разнообразный
- Прочитайте и запомните основные словосочетания:
Шорой хамаха – подметать мусор (пол)
Тооhо аршаха – протирать пыль
Аяга угааха – мыть посуду
Унтарияа (ороо) заhаха – заправлять кровать
Уhа зөөхэ – таскать воду
Түлеэ хахалха - колоть дрова
- Изучите речевые образцы:
А) Танайхи шулуун гэртэй гүт? Танайхи модон гэртэй гүт? Танайхи хирпиисэн гэртэй гүт? Танайхи ямар гэртэйбта? | У вас каменный дом? У вас деревянный дом? У вас кирпичный дом? Какой у вас дом? |
Манайхи модон гэртэйбди. Доржынхи шулуун гэртэй. Бадмынхи хирпиисэн гэртэй. Нимынхи дабхар гэртэй. | У нас деревянный дом. У семьи Доржо каменный дом. У семьи Бадмы кирпичный дом. У семьи Нимы двухэтажный дом. |
Б) Энэ гэр хэды сонхотойб? Энэ гэр хэды үүдэтэйб? Энэ байра хэды таhалгатайб? Энэ байра гурбан таhалгатай. | Сколько окон в этом доме? Сколько дверей в этом доме? Сколько комнат в этой квартире? В этой квартире 3 комнаты. |
В) Намда энэ түхэреэн гэрэл харуулыт. Намда энэ тэбхэр хибэс үгыт. Намда энэ гонзогор зураг харуулыт. Намда энэ торгон хүшэгэ үгыт. | Покажите мне это круглое зеркало. Дайте мне этот квадратный коврик. Покажите мне эту продолговатую картину. Дайте мне эти шелковые занавески. |
Г) Унтарияа заhаа гү? Шоройгоо хамаа гүт? Тооhоо аршаа гүш? | Постель застелили? Вы подмели пол? Ты вытер(ла) пыль? | |
Д) Хэн түлеэ хахалааб? Хэн уhа зөөгөөб? Хэн гэрээ сэбэрлээб? | Кто колол дрова? Кто принёс воду? Кто сделал уборку в доме? | |
- Прочитайте следующие диалоги, постарайтесь воспроизвести их по памяти:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша | |
1 | - Сайн байна! | - Сайн. Юун hонин бэ? |
- Бидэ шэнэ байра абаабди. | - Үү, юу хэлэнэш. Амаршалнаб. | |
- Арбан жэл соо хүлеэгээбди. | - Аяар гү? Байратнай хэды таhалгатайб? | |
- Дүрбэн таhалгатай. Юhэн дабхар гэрэй долоодохи дабхарта. | ||
2 | - Туянын гэртэ орожо үзөө гүш? | - Ороо hэм. |
- Гэртэнь гоё гү? | - Гэртэнь ороходош, үргэн коридор. Тиигээд заал, хоёр тээhээнь таhалганууд. | |
- Заал соонь юун байнаб? | Гоё люстра, ханадань томо гонзогор зураг, тэбхэр хибэс. | |
3 | - Городой байрада байхада гоё байна даа! - Уhа зөөхэгүйш, түлеэ хахалхагүйш, хэхэ юумэн үгы. | - Юундэ тиигэжэ hананаш? Теэд модон гэр соо агаарынь сэбэр байдаг. |
- Разыграйте с другом:
1 хабаадагша | 2 хабаадагша |
- Пүрбынхи ямар гэртэ байнаб? | - Пүрбынхи модон гэртэ байна. (шулуун, хирпиисэн, дабхар ) |
- Энэ таhалга соотнай яагаа олон зурагууд бэ! Хэнтнай зурадаг бэ? | - Манай аба гоёор зурадаг. Ахамни зурахадаа бэрхэ. Бишье зураха дуратайб. |
- Ши гэртээ ямар ажалтайбши? | - Би түлеэгээ хахалдагби, уhа зөөдэгби. (гэрээ сэбэрлэдэг, эдеэ шанадаг, шорой хамадаг, хубсаhа угаадаг,) |
- Хүлисэгты, Та ямар ажалтайбта? | - … |
| - … |
| - … |
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
гэр модон гэр шулуун гэр хирпиисэн гэр
дабхар гэр 2 3 5
та h алга унталгын та h алга эдеэнэй та h алга
хана сонхо үү дэн
зураг хибэс гэрэл
х ү шэгэ
элдэбын т ү хэлтэй т ү хэреэн тэбхэр гонзогор
шорой хамаха тоо h о аршаха
аяга угааха унтарияа за h аха
у h а з өө хэ т ү леэ хахалха
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Ү хиб үү д h архяаг суглуулба .
Ү хиб үү д заряае хараба .
Ү хиб үү д заряае корзинадаа h уулгаба .
Ү хиб үү д гэртээ ябаба .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Басаганай хоолой ү бдэшэбэ .
Эжы эмшэниие дуудаба .
Эмшэн ерэбэ , басаганай хоолой хараба .
Эжы эм уулгаба .
Басаган h айн болобо .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Гена ухаатай , номдоо бэрхэ х ү б үү н.
Дружок тамирша , хурдан х ү б үү н. Х ү л б ү мбэгэ наадаха дуратай .
Роза гоёор хубсалдаг сэбэрхэн басаган .
Роза уншаха дуратай .
Лиза
Лиза х ү гжэм шагнаха дуратай басаган .
Малыш бултанайнь д үү х ү б үү н.
Малыш хорхой ш умуулда дуратай .
Лиза
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Хулгана шарик үлеэбэ .
Ш арик томо болобо .
Хулгана н иидэшэбэ .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Нохой гоё ягаан сэсэг хараад ү нэрдэбэ .
Сэсэг соо h оо з ү гы гараад , нохойн хамарые хадхаба .
Нохойн хамар хабдаба .
Х ү б үү н нохойе эмшэлбэ .
Нохой h айн болобо , баярлаба.
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
ү неэн морин хонин тэмээн ямаан
м өө рэнэ инсагаална маарана буйлана бабанана ү неэн хонин морин тэмээн ямаан
хурьган тугал эшэгэн унаган ботогон Малай т ү л
Хонид талада бэлшэнэ .
Хоёр ямаан ногоон соогуур ябана .
Тэмээн модон доро байна .
Морид далайн эрьеэр г ү йнэ .
Эшэгэн модон дээрэ гараа .
Ү неэн голой эрьедэ у h а ууна .
Унаган ногоон дээрэ хэбтэнэ .
Хурьган шулуун дээрэ хэбтэнэ .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Хашаагаа шара ү нг өө р шэрдэбэ .
Т ү р үү н улаан шэрээр зураба
Улаан сэсэг үү дые , ногоон набша намаануудые зураба . Хашаан гоё болоо !
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Миисгэй шубуу барихаа h анана .
Миисгэй модон дээрэ гараба . Шубуун саашаа ниидэшэбэ .
Миисгэй модон дээрэ h ээ унаба .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
γ дэр богони
наран h улаар шарана
Газаа х ү йтэрбэ .
газар х ү рэбэ
са h ан ороно , газар хушана
гол горход м γ ль h ѳѳр хушагдана
ш аа згай турл аа г Y бэлжэдэг шубууд гулабх аа борбилоо х хэ буха
шаргаар h олжорно . Y хиб үү д
конькигаар халтирна . Y хиб үү д
Y хиб үү д санаар г ү йнэ
Ү бэлэй h аранууд
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
наран Y бэл Хабар h улаар шарана дулаанаар шарана
са h ан Y бэл Хабар ороно , газар хушана хайлана
гол горход Y бэл Хабар м γ ль h ѳѳр хушагдана шааян урдана
ногоон Y бэл Хабар ургажа эхилнэ
шубууд Y бэл Хабар дулаан орон h оо бусана
хар аа сгай шубууд гал уу н нуга h ан тохор юу н
Ургы сэсэг Урган гараа . Урихан хабарые Урин асараа .
Ирагуу дуугаа дуулана шубууд . Элдэб орон h оо ниидэнэ наашаа .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
наран Наран h улаар шарана .
бороон
Бороон ороно .
набша h ан набша h ад
Набша h ад шарлаад унана .
шубуун шубууд
Шубууд дулаан орондоо ниидэнэ .
Х ү н үү д дулаан хубса h аяа ү мдэнэ . х ү б үү н басагад х ү н үү д
Огородой эдеэн Огородой эдеэн эдеэшэбэ .
Намар . Намар ерэбэ . Наран h улаар шарана . Бороо ороно . Набша h ад шарлаад унана . Шубууд дулаан орондоо ниидэнэ . Х ү н үү д дулаан хубса h аяа ү мдэнэ . Огородой эдеэн эдеэшэнэ .
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Долоотой Таня эжыдээ хэлэбэ
Энэ hа м долоотой болоо гу ?
Эжынь гайханги асууна : Юундэ тиигэжэ h ананаш ?
Урда ш ү дэн үү дынь барандаа унаша h ан байна ха юм !
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
хашаан
хашаандаа ороно
модо н модо д
шулуун шулуунууд
у h ан
гарана
ороно
