Выступление
материал (средняя группа) на тему

Муниципальное бюджетное дошкольное образовательное учреждение «Детский сад общеразвивающего вида №25 г. Лениногорска» муниципального образования «Лениногорский муниципальный район» Республики Татарстан

Доклад:

“Мәктәпкәчә яшьтәге балаларның сөйләм теле үсешендэ дидактик уенның роле”.

                                                                   Әзерләде: Шайдуллина Г.И.

Балалар бакчасында төп эш юнәлешенең берсе -  уен аша балада шәхес тудыру. Мәктәпкәчә яшьтәге балалар өчен уен – дөньяны танып белү һәм физик чыныгу чарасы.

Дидактик уеннарны без күбесенчә режим моментларында уйныйбыз. Режим моментларында уен куллану психик һәм физик авырлыкларны киметү өчен кирәк. Шулай ук уен барышында сөйләмдәге кимчелекләрне төзәтү дә бик мөһим.

Мәктәпкәчә яшь – сөйләм телен үстерү өчен иң кулай вакыт. Уен вакытында балаларның иҗат мөмкинлекләре ачыла, мөстәкыйльлекләре арта.

Уен балаларда :

• бер-берсе белән аралашу теләге тудыра;
• сөйләм телен камилләштерергә ярдәм итә;
• сүзлек запасын арттыра.

Дидактик уен- тәрбияченең баланы нәрсәгә дә булса өйрәтүнең бер төре. Шул ук вакытта уен- балаларның төп эшчәнлеге. Шулай итеп, дидактик уен, укыту һәм уен максатларын үз алдына куя. Бу ике максат бер-берсен тулыландырып торырга тиеш.

Дидактик уен- акыл дәрәҗәсен арттыруның иң бай чарасы. Ул танып белү процессына кызыксындыру тудыра, теләсә-кайсы материалны мавыктыргыч итеп ясарга мөмкинчелек бирә, балаларда канәгатьләнү хисе тудыра, белем алу процессын җиңеләйтә.

Татар теле шөгылендә үтелгән материалны кабатлаганда да без дидактик  уеннар  кулланабыз һәм бу дидактик уеннарны куллану, түбәндәге бурычларны чишергә ярдәм итә:

• балаларда бер-берсе белән аралашырга теләк тудыру;
• сөйләм телен камилләштерү;
• сүзлек запасын баету;
• телнең грамматик төзелешен формалаштыру;
• төсләрне, савыт-саба исемнәрен, яшелчәләрнең атамаларын ныгыту.

Уеннарны оештыруга җитди әзерләнергә кирәк Тәрбияченең бурычы – балаларда дидактик уенга кызыксыну уяту,сүзлек запасын баета алырдай уеннар сайлап алу. Уеннар кызыклырак итеп оештырылса, аларның файдасы да зуррак була. Балаларга алар яратмаган уенны көчләп тагарга ярамый. Уеннар оештырганда, тәрбиячедән осталык, иҗат фантазиясе таләп ителә. Балалар бакчасы тәрбиячесе өчен уен- балаларны яхшырак аңлау, аларга тагын да ныграк якынаю чарасы да. Чөнки нәкъ менә уен вакытларында тәрбияче һәр баланың нәрсәгә сәләтле булуын, аның оештыру мөмкинлекләрен яхшырак күрә ала, холкын, гадәтләрен күбрәк аңлый.

Уен ярдәмендә тәрбияче оялчан,үз эченә бикләнгән балаларны да “уятырга” мөмкин. Уендагы текстка, җырга кушылып, аның кагыйдәләрен үтәп, я булмаса ниндидер роль башкарып, бала үз көченә ышанырга, эшләгән эшенә бәя бирергә өйрәнә.

Билгеле, уеннарның балаларга уңай йогынтысы булсын өчен, әйтеп үтелгән күрсәтмәләр генә аз. Болардан тыш, тәрбияче балалар белән уйный торган барлык уеннарны яхшы белергә, аларны педагогик яктан дөрес һәм файдалы итеп оештыру өчен, бөтен белемен, фантазиясен, иҗади мөмкинлекләрен файдаланырга тиеш.