"Телмәр үҫтереүҙә бармаҡ уйындарының әһәмиәте"
консультация по логопедии
Предварительный просмотр:
Телмәр үҫтереүҙә бармаҡ уйындарының әһәмиәте
Ата-әсәләр өсөн консультация
Баланың мейеһе бармаҡ осонда «урынлашҡан». Бармаҡ уйындары бала-ның ҡул мускулдарын нығытыуға, иғти-барын, хәтерен, фекерләү ҡеүәһен үҫтереүгә булышлыҡ итеү менән бер рәттән, телмәр үҫешенә лә ҙур йоғонто яһай.
Ҡул моторикаһы үҫешмәгән балалар ҡалаҡ йә ҡәләмде насар тота, аяҡ кейемендәге бауҙы бәйләй, өҫ кейемендәге төймәләрҙе эләктерә алмай. Уларға конструкторҙың деталдәрен йыйыуы, пазлдар, иҫәп таяҡсалары, мозаика менән эшләүе лә ҡыйын. Башҡа балалар яратып башҡарған пластилин әүәләү, аппликация яһауҙан да улар баш тарта. Бындай балаларҙың аң кимәле шул рәүешле башҡаларҙан артта ҡала бара.
Ғөмүмән, был балаларҙың донъяны танып белеүе лә етерлек кимәлдә үҫешмәй. Ҡул моторикаһының үҫешмәүе сабыйҙарҙың күңел торошона, үҙ-үҙҙәрен баһалауына ла йоғонто яһай. Ваҡыт үтеү менән бындай балаларға яҙырға өйрәнеүе лә ҡыйынға тура килә. Шуның өсөн ата-әсәләргә һәм белгестәргә ваҡ моторика үҫешенә ҙур иғтибар бүлеү кәрәк.
Мәҫәлән, 2,5 йәштә балаға кеше һүрәтен яһарға, төймәләр эләктерергә иртәрәк, әммә 4-5 йәштә улар таҫма, аяҡ кейеме бауҙарын бәйләй, кеше һүрәтен төшөрә белергә тейеш.
Балалар баҡсаһында бармаҡ уйындары менән таныштырыуҙы кескәй-ҙәрҙән башлап бер нисә төркөмгә бүлеп ойоштороло. Тәүгеһендә балаға әйләнә-тирәләге предметтар, хайуандар бармаҡтар ярҙамында күрһәтелә. Был осраҡта күләгә театры (теневой театр) ҡулланыла. Фигураларҙы йомаҡтар, ҡыҫҡа юллы шиғырҙар менән бәйләү баланың телмәрен үҫтереүгә булышлыҡ итә, ишетеү һәләтен камиллаштыра, ҡыҙыҡһыныуын уята. Бармаҡ театрын да балалар ҙур ҡыҙыҡһыныу менән башҡара.
Өлкәнерәк балалар менән төҫлө таяҡсаларҙан төрлө фигуралар төҙөйбөҙ. Уйындың был төрөндә балалар төҫтәр менән бергә геометрик фигураларҙы ла ҡабатлай. Шулай уҡ пунктир һыҙыҡтарҙы тоташтырыу ҙа балалар өсөн бик файҙалы.
Ҡул хәрәкәтсәнлеген үҫтереү түбәндәге ҡағиҙәләр ярҙамында тормошҡа ашырыла:
Баланы мәжбүр итергә ярамай, эште уға оҡшаған күнекмәләрҙән башлау зарур.
Күнекмәләр даими ҡабатланырға тейеш.
Баланың иғтибары һәм ҡыҙыҡһыныуы тиҙ кәмей, шуға күрә дәрестәр 3 йәшкә тиклем 5 минут тәшкил итһә, артабан ваҡыт һәм уйындар күләме арта бара. Эш процесында бала өсөн уңайлы темп һайлау ҙа мөһим.
«Юл һалыу». Балаларға фломастер менән ҡағыҙ битендә машинаның барған юлын күрһәтергә ҡушыу: «Тура барабыҙ, уңға боролабыҙ, алға елдерәбеҙ, һул яҡҡа китәбеҙ…».
«Хәреф төҙөү». Балаларҙан баҫма хәрефтәр төҙөү өсөн элементтар һайлатыу. Хәреф элементтары иҫәбе буйынса алфавит төҙөү.
Фланелеграфта овалдан, түңәрәктән, таяҡсанан һәм башҡа элементтарҙан хәрефтәр төҙөү.
«Иғтибарлы бул». Бер элементтан (О,С), ике элементтан (У, Г, З, Р) , өс элементтан торған хәрефтәр яҙырға.
Ғөмүмән, маҡсатҡа ярашлы эш һөҙөмтәһендә генә балаларҙың иғтибары, зиһене үҫешә. Ә проблемаларҙы алдан күреү, диагностикалау, уларҙы ваҡытында хәл итеү - уңыштың нигеҙе.
По теме: методические разработки, презентации и конспекты
![](/sites/default/files/pictures/2016/04/01/picture-776211-1459500470.jpg)
Сериялы һүрәттәр аша балаларҙың бәйләнешле телмәрен үҫтереү
Консультация для воспитателей по развитию монологичекой речи дошкольников. Полезна для воспитателей, работающих в национальных детских садах....
![](/sites/default/files/pictures/2016/04/01/picture-776211-1459500470.jpg)
Семинар - практикум "Мәктәпкәсә йәштәге балаларҙың бәйләнешле телмәрен үҫтереүҙә мнемотехника технологияһы "
Семинар - практикум для воспитателей по технологиям развития речи...
![](/sites/default/files/pictures/2016/04/01/picture-776211-1459500470.jpg)
Мәктәпкәсә йәштәге балаларҙың бәйләнешле телмәрен үҫтереү технологиялары
В методической разработке приведены конкретные технологии развития речи дошкольников в соответствии с ФГОС ДО...
![](/sites/default/files/pictures/2019/01/11/picture-1100770-1547225077.jpg)
Урыҫ телендә аралашҡан башҡорт балаларының телмәрен үҫтереү алымдары. Ата-әсәләр йыйылышы өсөн доклад.
Әгәр баланы бала саҡтан уҡ туған теленә ихтирамлы итеп тәрбиәләһәң, ул белемгә ынтылыусан, телгә зирәк, кеше менән аралашыусан булып үҫә, телмәре лә үҫешкән була. Туған телендә яҡшы һөйләшә белгәндә г...
![](/sites/default/files/pictures/2023/01/19/picture-1237604-1674129995.jpg)
Мәктәпкәсә йәштәге балаларҙың телмәрен үҫтереүҙә инновацион алымдар
Мәктәпкәсә йәштәге балаларҙың телмәрен үҫтереү ФГОС –ҡа ярашлы төп белем биреү йүнәлештәренең береһе булып хеҙмәт итә.Телмәр үҫтереү өсөн төрлө педагогик технологиялар ҡулланыу мөһим....
![](/sites/default/files/pictures/2018/01/28/picture-1003063-1517149494.jpg)
Телмәр үҫтереүҙә бармаҡ уйындарының әһәмиәте
Баланың мейеһе бармаҡ осонда «урынлашҡан». Бармаҡ уйындары баланыңҡул мускулдарын нығытыуға, иғтибарын,...