Алабуга муниципаль районының” Салават күпере” 34 нче балалар  бакчасы мәктәпкәчә яшьтәге балаларга тәрбия- белем бирү муниципаль оешмасы.

    Шигырьләрдән килер   миңа кирәк җылы

                                                                                                                                                               Үткәрде: Гәрәева Г.Р.

                 Зал бәйрәмчә бизәлгән.  Түрдә Тукай портреты, чәчәкләр, әкиятләрдән, шигырьләрдән иллюстрацияләр.  З. Яруллинның «Тукай маршы» астында балалар залга керәләр.

 А.Б.:Хәерле көн, кадерле балалар!  Бүген безнең бакчада  зур бәйрәм! Без бүген яраткан шагыйребез Габдулла  Тукайның туган көнен билгеләп үтәбез. Апрель и Тукай не разделимы, ведь именно 26 апреля родился великий поэт татарского народа -Габдулла Тукай. Он с малых лет остался сиротой, без папы и мамы. Его детство прошло в разных семьях. Тукай был очень способным и старательным мальчиком: учился в татарской гимназии и в русской начальной школе. Он изучал русский, татарский, арабский, иранский и тюркские языки.Сегодня мы вместе с вами послушаем его стихотворения, вспомним сказки.

 Салкын кышлар үтеп яз килгәндә,

 Җылы якка кошлар кайтканда

 Туган көнең синең бөек Тукай,

 Олысы да, кечесе дә итә тантана.

1 бала:

Татарстан – Тукай иле,

Татарстан – безнең ил.

Бүген бездә – Тукай көне,

Кил бәйрәмгә, дустым кил.

2 бала:

Тукай белән сөйләшеп ал,

Тукайдан сора киңәш.

Тукай аңлар иң мөһиме,

Татарча гына сөйләш.

3 бала:

 Туган телне яттан сөйләп

Үсеп җиткәнбез шулай.

Барлык балалар да

Ярата сине Тукай.

4 бала:

Апрель җитсә, исемеңне

Җырына куша тургай.

Милләтемнең кояшы син,

 И моңлы, нурлы Тукай!

5 бала:

 _Илдә – кояш, җирдә кояш.

Тукай көне канат җәйгән.

Бәйрәм бүген! Бәйрәм бүген!

Тукай көне – безнең бәйрәм.

Җыр:  “ Бәйрәм бүген”

Музыкага Сарык белән Кәҗә керәләр. Кәҗәнең аркасына капчык асылган.

Кәҗә: Исәнмесез балалар! Исәнмесез апалар! Хәлләрегез  ничек? Сез безне таныдыгызмы? Мин кем?

Сарык: Ә мин кем?

А.б: Балалар, әйтегез әле, болар кайсы әкият геройлары?

( Балаларның җаваплары тыңланыла.)

 Кәҗә: Сезнең бакчада  Габдулла Тукай бәйрәме икәнен белдек тә килергә булдык. Безнең әкиятне Тукай абый язган бит. Без бу бәйрәмне берничек тә калдыра алмыйбыз.

А.б.: Без сезне күрүебезгә бик шат. Ә капчыгыгызда сезнең нәрсә  бар?

Кәҗә:Ә монсын балалар белсен әле. Я, әйтеп карагыз әле, капчыкта нәрсә бар дип уйлыйсыз?

(Балаларның җаваплары тыңланыла.)

А.б.: Әллә сез безнең бәйрәмгә бүре башын алып килдегезме?

Сарык: Юк. Без сезгә бүре башы түгел,ә бик күп кызыклы нәрсәләр алып килдек . Беләсегез киләме? Капчыкта яткан бар әйбер дә Тукай исеме белән бәйле.  Әйдә әле, Кәҗә, сюрпризларны чыгар әле.

Кәҗә: ( Кәҗә кәҗә чыгара. Сарыкка карап) Син нигә кәҗәне капчыкка салдың?

Сарык: Белмим шул. Нигә салдым микән мин аны?

А.б.: Сезнең  Тукайның “Гали белән Кәҗә” шигырен тыңлыйсыгыз килгәндер.

Сарык: Әйе, дөрес. Кем  безгә бу шигырне сөйләп күрсәтер микән?

А.б.: 5 төркемнән Яруллин Булат сезгә “ Гали белән Кәҗә” шигырен сөйләп китәр.

Кәҗә белән Сарык мактау сүзләрен әйтәләр.

А.б.:  Сарык, тагын нинди кызыклар бар капчыгыгызда?

Сарык алтын тарак чыгара.

Сарык: Ә менә бу нинди әкияттән, беләсезме?

( Балаларның җаваплары тыңланыла.)

Кәҗә: Балалар, ә мин тарак белән бер уен беләм.

Сарык: Син әллә су анасымы, тарак белән уйнарга?!

Кәҗә: Әй кит әле, комачаулама. Белмәсәң карап тор. Әйдәгез , балалар .уйныйбыз.

( Кәҗә уенның тәртибен аңлата. Балалар түгәрәккә басалар. Музыка уйнаганда балалар түгәрәк буенча таракны бер- берсенә тапшыралар. Музыка туктагач. тарак кемдә кала, шуңа җәза бирелә: әтәч булып кычкырырга , биергә, Г.Тукай турында бер җыр җырларга.)

 Җыр : “Тукай абый”.

А.б.: Кәҗә, Сарык менә бу алтын тарак хуҗасы Су анасы турында безнең 8 төркем кызы Бусыгина Елена шигырь дә  белә. Әйдәгез тыңлап алыйк.

Кәҗә белән Сарык мактау сүзләрен әйтәләр.

А.б. : Күрәм сезнең капчыгыгыз бик зур , тагын нәрсәләр алып килдегез?

Сарык капчыктан күбәләк чыгара.

Сарык: Бу нәрсә?

А.б.: Бу  күбәләк Тукайның кайсы әсәреннән безгә килгән?

( Балалар: “Бала белән Күбәләк”)

Кәҗә: Ягез әле . Бу шигырьне сөйәп күрсәтегез әле.

А.б.: Без сезгз шигырьне сөйләмибез,ә күбәләкләрнең биюләрен бүләк итәрбез.

( 9 төркем кызлары башкаруында “ Күбәләкләр “ биюе.)

А.б.: Балалар, әйдәгез Кәҗә белән Сарыктан бергәләп капчыкта нәрсә ятканын сорыйк.

- Капчыкта нәрсә бар?

Кәҗә эт чыгара.

Кәҗә: Бу нәрсә?

( Балаларның җаваплары тыңланыла: эт, собака, Акбай.)

Сарык: Сез Тукайның Акбай турында шигырен беләсезме соң?

А.б.: Алар сөйләп кенә калмаслар, ә бу матур шигырьне күрсәтеп тә китәрләр.

( Асель һәм Тимур “Забавный ученик” шигырен сәхнәләштереп күрсәтәләр.)

   Кәҗә белән Сарык мактау сүзләрен әйтәләр.

А.б.:Инде капчыгыгыз бушый бара. Тагын берәр нәрсәгез калдымы?

Сарык: Бар әле, бар. Менә бу нәрсә?

( Сарык музыка ачкычы чыгара)

Сарык: Сез беләсезме , Тукай шигырьләренә җырлар да язылган бит. Ягез ,берәр җырын җырлап күрсәтегез әле.

 Җыр: “Пар ат”.

 Музыка астында Шүрәле килеп керә.

Шүрәле: Исәнмесез,балалар,апалар. Урманда барлык җәнлекләр дә , кошлар да үзара Тукай бәйрәме турында сөйләшәләр. Балалар, сез мине таныдыгызмы?

Балалар: Шүрәле.

А.б.: Балалар, Тукайның кайсы әкиятеннән булыр микән бу кунак?

Балалар: “Шүрәле” әкиятеннән.

Сарык белән Кәҗә: ( куркып кына) Без аннан куркабыз, ул бик усал диләр.

Шүрәле: Курыкмагыз, мин бүген бик әйбәт. Мин бүген сезгә уйнарга килдем. Әйдәгез әле уйнап алабыз.

Уен ?

Шүрәле: Ай, булдырдыгыз! Менә хәзер мин сезнең белемнәрегезне тикшереп алам әле. Тукай абыйның әсәрләрен яхшы беләсез микән?

Уен-  викторина?

Шүрәле: Булдырдыгыз, балалар! Рәхмәт сезгә.  Сарык, Кәҗә сезнең капчыкта башка бернәрсә дә юкмы?

Кәҗә, Сарык: Юк, капчык буш. Бу балалар бик уңганнар һәм булганнар. Бар  сорауларга да бик тиз җавап бирделәр.

Шүрәле: Инде алайса безгә китәргә вакыт.

Сарык: Безгә Габдулла Тукайга багышланган бәйрәмегез бик ошады.Сез Тукайны бик яратасыз икән.

Кәҗә: Икенче елга без тагын бу матур бәйрәмгә килербез.

Бергә: Саубулыгыз!

(Балалар саубуллашалар.)

А.б.: Кадерле балалар, шуның белән Габдулла Тукайга багышланган бәйрәмебез ахырына якынлашты. Әйдәгез бу матур бәйрәмне  бергәләп  “Туган тел” җырын җырлап тәмамлыйбыз.

Барысы да басып “Туган тел” җырын җырлыйлар.

А.б.: Рәхмәт сиңа, бөек Тукаебыз. Без сине яратабыз. Шигырь, әкиятләреңне укып, яшәргә өйрәнәбез!