урок "Семья"
план-конспект урока (4 класс) на тему

Кичәлин төр: Мини бүл

Кичәлин күсл: Өрк-бүлин туск медрлинь сергǝх, дассн үгмүдинь

                        орулад зǝӊгс тогтах; Эврǝ эк-эцктǝн, аав-ээҗдǝн

                       нөкд болдг, тедниг күндлдг уха заах.

1. Орг.цаг

–Нег-негән бүлән нүдәр хәләтн, эргәд ирсн гиичнртәһән мендлтн, нааран хәләтн.

2. Келнә ээдрә һарһлһн:

- Абчн-чибчн…

- Чи ю меддвч…

- Хур, хур, цааран йов…

- Цу, цу, цуунг…

3. – Эндр ямаран өдр? /Эндр бар сарин 20/

- Теӊгрин бәәдл ямаран? /эндр нарта өдр/

- Ода ямаран җилин цаг?  /Җилин цаг – үвл/

- Ямаран җил төгсҗ йовна?  /моһа җил чилҗ йовна/

- Ямаран җил орх? /Мөрн җил орх/

- Тана кичәлд гиич ирҗ – нег сәәхн бичкн шар мөрн.   /показ лошадки/

        Таньлдлһн: - Би Шарла. Цуһар мендвт!

4. Определение темы урока

Просмотр слайдов /на них изображены семьи/

- Ода зургуд хәләһǝд, юуна тускар мадн кичǝлдǝн күүндхинь медтн. Цуг эн зургудт ю үзҗәнәт? (өрк-бүл)

-Эндр мана кичәлин төр – Мини өрк-бүл

- Өрк-бүлд кен бәәнә? / Өрк-бүлд эк бәәнә,- гиһәд зәӊг келәд,  нег-негндән Шарла мөр өгнә/

5. Наадн «Кен хойр?»

/зургуд хәләһәд, келҗ өгх/

Эк көвүн хойр

Аав ээҗ хойр

Эк эцк хойр

Ах дү хойр

Ах дү күүкн хойр

Эгч дү көвүн хойр

Ээҗ ач күүкн хойр эс гиҗ зе күүкн

Эк күүкн хойр

Аав ач күүкн хойр эс гиҗ зе күүкн

Ээҗ ач көвүн хойр эс гиҗ зе көвүн

6. Сурврт хәрү өглһн:

- Экдән чи кемч? /экдән би көвүмб, күүкмб/

- Ээҗдән чи кен болдвч? /ээҗдән би ач болдув/

- Эцкин эк чамд кен болна? / ээҗ болна/

- Кен чамаг күүкм гинә? /эцк болн эк/

- Экин эцк чамд кен болна? / наһц аав болна/

- Эцкдчн ах бәәнә, чамд эн кен болна? /мини авһ/

7.     Хурһдын гимнастик:

        Эн мини аав  – мини аав сахлта,

Эн мини ээҗ – би ээҗдән дуртав,

Эн мини эцк – мини эцк чидлтә,

Эн мини эк – мини эк сәәхн,

Эн – би, мана өрк-бүл ни.

8. Сурвр тәвтн.    Поставьте вопросы к ответам.

1._____________________________________________________?

   Мини һаһан нерн Төгрәш.

2. _____________________________________________________?

    Эн аавин зург.

3. _____________________________________________________?

    Мини эцк чидлтә.

4. _____________________________________________________?

    Мана бүл ик, ни-негн.

5. _____________________________________________________?

    Мини дү күүкн бичг бичв.

6. _____________________________________________________?

    Мини авһ Элстд бәәнә.

9. Физминутк

Салькн үлǝнǝ,

Модн нǝǝхлнǝ,

Салькн тагчг, тагчг

Модн деегшǝн урһна.

10. Күүндвр:

- Өсǝд-босад күн төрлǝн медхǝр седнǝ: альд төрсǝн, элгн-садан, уӊг-тохман.

- Эн үлгүрмүд умштн:

Күн – ахта, девл – захта

Садта күн – салата модн

- Яһад иигǝд келсмн?

- Оданас авн тадн  аав-ээҗǝсн, эк-эцкǝсн уӊг-тохминнь туск сурад медх зөвтǝт. Хальмг күн долан үйǝн медх йоста.

- Нааран хǝлǝтн, эн Өркчихн төрл. Эн төрл /показ родового древа Рокчинских/

- Эн төрл юуһарн ончта гихлǝ – эн төрлд Гарри Олегович Рокчинский төрсмн.

- Г.О.Рокчинский кен болҗахб? Соӊслт?

- Бар сарин 26-д мана ачта зурачин 90 җилин өөн темдглгдх.

                                                                                            /слайд/              

- Әрǝсǝн ачта зурач зургудтан эврǝннь өрк-бүлǝн зурсмн.

    / «Мать- земля родная» зургт эврǝннь наһц ээҗǝн зурҗ, «Руслан» - эн көвүнь, эннь болхла – элгн-саднаннь зургуд/

11. Наадн:

- Кенд дү күүкн, эгч бǝǝнǝ? Υудн тал өөрдтн.

- Кенд дү көвүн, ах бǝǝнǝ? Терз тал өөрдтн.

- Кен эврǝннь өрк-бүлдǝн  дурта болхла, нанур өөрдтн. Тадн цуһар альхан таштн.

12. «Ээҗ» гидг шүлг даслһн.

-Кениг тадн йир икǝр дурлнат?

- Ода ээҗин туск шүлг дасхмн. Шулун дасхин төлǝ энүг «Цаһан ботхн» дууна айст дуулхмн.

Мини нарн – ээҗ.

Мана седклин эмч.

Оньдин дөрвн цагт

Омг орулҗ йович.

13. Ашлвр:

- Кичǝл таасгдсн болхла – эн моднд ноһан өӊгтǝ хамтхас өлгтн.

- Даалһврмуд невчк күнд болсн күүкд – шар хамтхас өлгтн.

- Кичǝлд тас юм эс таасгдсн болхла  - улан хамтхас наатн.