Ужуглел кичээлинин планы : "К деп ун болгаш К,к деп ужуктер".
методическая разработка (1 класс)

Кичээлдин

этаптары

Башкынын

ажыл-чорудулгазы

Оореникичинин

ажыл-чорудулгазы

Бугу талалыг ооредилге ажыл-чорудулгазы (УУД)

1.Организастыг   кезээ.

Шулук «Экии  дээр мен».

«Амыр-мендин утпайн чор» деп

Авам,ачам чагып соглээн.

Улугларга, бичиилерге

Уткушканда «Экии» дээр мен.

Ам-на кузун ооренир мен

Аажок-ла солун тур боор…

Башкыларга, оорумге

Баштай душкаш: «Экии» дээр мен.

Экер-оол Кечил-оол

Личностуг (ажылдаарынга белеткендирер, ажылчын олудун организастаары)

Башкарыкчы (сорулга салыры)

Харылзажылга (диалог чугааны ажыглап билири)

2.Катаптаашкын

(актуализация знаний)

а)Карточкадан номчулга (2мин). Созуглелдин утказын билири, шын аянныг номчулга, созуглел каш домактан тургустунганыл.

б)Эжи-биле ажыл. Состун эгезинге д-т-ны бижиири

  …еве,           …аалы,            …орт,

     …ерге,          …он,       …иис

Башкынын айтырыгларынга шын харыылаар.

Оореникчи бурузу карточкада созуглелди номчааш, утказын чугаалаар.

Харылзажылга (бодунун бодалдарын аас-биле илередири) Медерелдиг шын номчулга

Билип алыышкын

Башкарыкчы (кичээлде кылыр ажылдарнын чурумун чугаалап билири)

3.Ооредилгеглиг сорулганы салыры (постановка учебной задачи)

К деп унну дыннап, ылгап билиринге мергежилге.

Чурук-биле ажыл

Кичээлдин темазын, сорулгазын салыры.

          …ас,             …ара…,        …ус…е,

    ош…у,                 ша…,               ту….

- Богун кандыг уннун ужуу-биле таныжар бис,уруглар?

-Кичээлдин темазын кым тода чугаалап бээрил?

-К деп уннун ужуун ооренир бис.

б)-Дыннанарам,уруглар.Ам адап корунерем.Кандыг ун-дур?  

-Ажык эвес, дулей, эжеш ун.

в)К деп уннун ужуу состернин кайызынга чоруур-дур,уруглар?

Бо чуруктарнын адаанда состерден коруптээлинер, уруглар.

Состернин эгезинге, ортузунга, соолунге турар.

Экранда чуруктар-биле ажыл.

г) Ам К деп унну адавышаан, слогтардан номчуптаалынар.

ка-  ке- кы- ки- ко- ко- ку –ку

Ам узадыр, оон дедир номчууру.

- Чурукта кымнарны коруп тур силер, уруглар?

-Чылдын кайы уези-дир?

-Холде чулер эштип турар-дыр?

-Силер куштар чемгерип турар силер бе, уруглар?

Чуну мен билбес мен? Бодум арганы тып алыр мен.

-К деп уннун ужуун ооренир бис.

–Чаа уннун ужуун танып алыр, ол ужукту бижип ооренип алыр.

Ол ужук кирген слогтарны, состерни номчуп ооренип алыр.

Башкынын айтырыгларынга шын харыылаар.

Айтырыгларга тода, долу харыыны бээр.

Сорулга салыры (башкынын айтыргларынын дузазы-биле кичээлдин сорулгазын салыр)

Сорулганы салыры(башкынын айтырыгларынын дузазы-биле кичээлдин сорулгазын салыр)

Башкынын удуртулгазы-биле бердинген даалгаларны кууседип  билири. Ооренген темага хамаарыштыр алган билиглерин туннеп, унелеп билирин баттандырары.

Сула шимчээшкин

Эртенги хун херелинге

эштип ойнаар кастарымны.

Чалгыннарын херип алгаш,

Чайып ойнаар кастарымны

Холге оожум хонуп алгаш,

хоглуг чемнээр кууларымны.

Чалгыннарын чуктеп алгаш,

Таваар эштир кууларымны

Ном-биле ажыл. арын 70-71.

Бижилге.

а) Словарьлыг ажыл

Кос (чуруу)

      Кадык                                 Куулар

чем    кадыкшыл   куш               фамилия

     Костук

ыт      карак-шили

б) Созуглел- биле ажыл. « Кас биле куу».

1.Улегерлиг номчулга

2.Айтырыгларга харыы

3.Созуглелди илчирбелеп номчууру

4.Кандыг куштар аттары билир силер, уруглар?

Эки номчаан уругларны демдеглээр, туннеп чугаалаар.

Бижилге. Кызыл кыдыраашка к деп уннун ужуун бижиири.

Слогтарны дедир номчууру. Бо состерде к канчаар дынналып турар-дыр, уруглар? Тук, шанак, орук, шак,чырык,чарык, кадык.

Номда чуруктар-биле ажыл.

Тыванын ыдык демдектери. (2оореникчи дыннадыг кылыр)

Тыванын ыдык ырын дыннаары.

Состун утказын билип, домактар чогаадыр. Чижээ: Авам чаагай кадык хайындырган.

Бис кадык бис.

Эмчилер аарыг улусту кадык кылдыр эмнеп турар.

Тыванын тугу, сулдези. Оон оске курунелерден ылгавыр чуруун тайылбырлаар. Тыванын гимн (ыдык ырын) дыннаар.

Хой уткалыг состерни чугаага шын ажыглап билири.

Удур-дедир хыналда уезинде бот-боттарынга дуза чедирип билири.

4. Баштайгы быжыглаашкын.  

Номдан номчулга арын 71.

Башкынын айтырыгларынга шын харыылаар.

Башкынын удуртулгазы-биле бердинген даалгаларны кууседип билири.Ооренген темага хамаарыштыр алган билиглерин туннеп, унелеп билирин боттандырары.

Бижилге

Кыдыраашка бот ажыл

Каарган состун ун,ужук анализин кылыр

Каарган- 2слог, 6 ун, 7ужук.

Бот-боттарынын ажылдарын хынажыр.

Удур-дедир хыналда уезинде бот-боттарынга дуза чедирип билири.

Оюн «Улаштыр ада»

а) ак, кара, кок, кызыл, сарыг, хурен

б)ном, балааш, кыдырааш, шугум

в)кок-кат, киш-кулаа, кызыл-кат, инек-караа, ыт-кады

г) таан,  кас,  куу, каарган, кара- баарзык

Билип алганын практикага  ажыглаар

Ажыл-чорудулганын рефлексиязы. (кичээлдин туннели 3мин)

- Кичээливистин эгезинде кандыг сорулга салып алган ийик бис.

-К деп уннун ужуун таныыр бис бе?

-К,к деп ужуктерни бижип билир бис бе?

-К деп уннун ужуу кирген слогтарны, состерни номчуп  шыдаар бис бе?

-Сорулгавыс куусеттинген бе?

Билииңерни унеленер.

 Шупту эки ажылдадынар, четтирдим, уруглар!

Смайликтер дузазы-биле билиин унелээр. К ажык эвес ун. Ол состун эгезинге, ортузунга, соолунге туруп болур.

Ногаан – Мен дыка эки ажылдадым! Чаа чуулду кончуг эки билип алдым.

Сарыг – Мен эки ажылдааш, эки билип алдым.

Кызыл – Менээ дуза херек.

Башкарыкчы (бодунун ажылын шын унелээри)

Личностуг (бодун хынап билири)

Бажыңга  онаалга  

К деп уннун улуг, биче ужуктерин бижиир.Номда арын 70, 71, 72 арыннарны номчуур.К-дан эгелээн 5 сос тывар.