Методическая работа
рабочая программа (5 класс)

Хертек Рада Ким-ооловна

Методическая работа

Скачать:

ВложениеРазмер
Microsoft Office document icon 5_kl._tyva_dyl_2013.doc265 КБ

Предварительный просмотр:

Тайылбыр бижик

5-ки класска тыва дыл программазын Тыва Республиканың ниити өөредилгезиниң кол (долу эвес) школага тыва дыл талазы –биле күрүне стандарттарынга дүүштүр тургускан.

   Тыва дыл – тыва нацияның дылы болур. Ында тыва улустуң төрээн дылын сайзырадып келген байлак дуржулгазы, мерген угааны, угаан-бодалының чедиишкиннери мөөңнеттинген. Ол дээрге тыва культураның – улустуң аас чогаалының, өске-даа янзыларының, театр уран чүүлүнүң болгаш уран чүүлдүң өске-даа янзыларының, парлалганың, эртемниң, ажыл-херекти чорударының, өөредилгениң болгаш кижизидилгениң дылы апарган. Амгы үеде тыва дыл улустуң амыдыралының, ажыл-чорудулгазының бүгү-ле талалрында калбаа-биле ажыглаттынынп турар.  Тыва школаларга азы класстарга, өске-даа өөредилге черлеринге төрээн дылды өөредири уругларның угаан-медерелин сайзырадырынга, оларны эки мөзү-шынарга кижизидеринге хөй-хөй таарымчалыг аргаларлыг. Төрээн дылын шиңгээдип алыры - өөреникчилерге өске эртемнерни чедиишкинниг билип албышаан, долгандыр турар амыдырал болгаш бойдус дугайында билиглерни калбартып, улуг салгалдың байлак дуржулгазын ажыглап билиринге чаңчыктырар.

Тыва  дыл эртеминиң тургузуу  ( 5 класс)

       Программаны колдуунда шуушкак принцип ёзугаар тургускан. Чамдык берге болгаш улуг темаларны, чижээ, лексика, сөс чогаадылгазын чаңгыс эвес, аңгы-аңгы класстарга чадаланчак кылдыр өөредири көрдүнген.

 5-ки класска «Дыл дээрге кижилерниң харылзажырының чепсээ» деп дылдың ниитилел амыдыралынга ужур-дузазын көргүскен, таныжылга сорулгалыг теманы кииргеш, эге класстарга өөренген чүүлдерин катаптаары көрдүнген.

Катаптаашкын соонда «Синтаксис, пунктуация болгаш чугаа культуразы», «Лексика болгаш чугаа культуразы», «Фонетика. Графика, орфография», «Сөс тургузуу, сөс чогаадылгазы.Орфография» деп эгелерни өөренир. Аңаа улай «Морфология, орфография, чугаа культуразы» деп улуг бөлүктүң «Чүве ады», «Демдек ады», «Сан ады» деп кезектерин өөренир.

  5 –ки класстың өөреникчилериниң  тыва дылга шиңгээдип алыр кол-кол билиглери:

- Сөстерниң лексиктиг, фонетиктиг, тургузуг талазы-биле, чугаа кезектериниң аайы-биле сайгарылгазын кылып билир.

- Чүве ады, демдек ады, сан адын сөзүглелдерден тып, танып билир.

- Чүве аттарының, демдек аттарының, сан аттырының грамматиктиг уткаларын, кол морфологтуг демдектирн, синтаксистиг ролюн тодарадып билир. Укталган чүве аттарын, демдек аттарын тургузуп, чугаага шын ажыглап билир.

- Орфографиядан - сөстерге 1-5 класстарга өөренген шын бижилге дүрүмнери таваржып турар черлерни тып, тайылбырлап шыдаар.

Сөс иштинге дакпырлаан ажык эвес үннерни (тт, сс,пп,кк, нн,мм) ийи үжүк-биле бижиир.

Географтыг аттарны, кудумчулар болгаш шөлдер аттарын, төөгүлүг болуушкуннар, чоннуң байырлалдарының аттарын улуг үжүктер-биле бижиир.Номнар, солуннар, журналдар, чуруктар, кинофильмнер, шиилер, литература болгаш музыка чогаалдарының аттарын улуг үжр-биле эгелеп бижиир болгаш оларны кавычкалаар.

- Пунктуациядан – домактарда өөренген дүрүмнеринге бижик демдектерин тыпкаш, оларны тайылбырлап билир.

Адалгаларга бижик демдектерин салыр;

Болгаш, база, а, ынчалза-даа деп эвилелдер-биле болгаш эвиледер чокка холбашкан чаңгыс аймак кежигүннерлиг домактарга бижик демдектерин салып билир.

Түңнекчи сөстерниң соонга ийи сек салыр, мурнунга тире салыр.

Нарын домактарда ынчалза-даа, а, харын деп удурланыштырар; чүге дээрге, ынчангаш деп чагырыштырар эвилелдерниң мурнунга биче секти салып билир.

Дорт чугааны кавычка-биле аңгылаар, авторнуң сөстериниң соонга ийи сек, мурнунга тире демдекти салып билир.                               

                                                                                   

 Өөредилге –тематиктиг  план.

5 класс -102 шак

Кичээлдиң темазы

Ниити шагы

Чугаа сайзырадылгазы

Киирилде кичээл. Дыл –кижилерниң харылзажырының эң-не чугула чепсээ.

1

-

Катаптаашкын

5

1

Чугаа болгаш чугаалап харылзажыры

3

1

Синтаксис, пунктуация болгаш чугаа культуразы

9

2

Лексика

8

1

Фонетика, графика, орфография. Чугаа культуразы.

9

1

Графика, орфоэпия болгаш чугаа культуразы

6

1

Сөс чогаадылгазы. Сөс тургузуу.

7

1

Морфология, орфография. Чугаа сайзырадылгазы. Чугаа культураЛексиказы.

33

4

Катаптаашкын

8

1

Ниитизи-биле

89

13

                                     

Материал-техниктиг хандырылга кѳргүзүглери

   Ооредилге номнары, техниктиг херекселдер, таблицалар, схемалар ортумак (долу) ниити ѳѳредилгениң сорулгаларын күүседиринге чугула херектиг ѳѳредилге-методиктиг комплексти тургузар. Материал-техниктиг хандырылга кѳргүзүглери санитар эпидемологтуг дүрүмнер болгаш нормаларга дүгжүп турар ужурлуг (СанПиН 2.4.2.1.178-02).

5-ки класска тыва дыл эртеминиң кол ѳѳредир чүүлдери

Программаның ады: Ажылчын программаны   К.Б.Доржу, Ч.А.Сарыглар оларның  2017  чылда парлатканы “Тыва дыл болгаш харылзаалыг чугаа сайзырадылгазы” деп ниити өөредилге черлериниң 5-11 класстарынга күрүне стандарты база чижек ѳѳредилге программазынга даянып бижээн.

Өөредилге номунуң автору ады, үндүрген чылы:  М.Д.Биче-оол, К.А.Бичелдей, Н.Д.Сувандии. Кызыл,  2010  чыл. 

Немелде литература:

1. А. К. Ойдан-оол, М.Ч. Ооржак., С.-C.Т. Ооржак. Диктантылар чыындызы. 5-9 класстарга. Башкыларга дузаламчы.- Кызыл, 2003.

2. А. К. Ойдан-оол, С.К. Тадар-оол. Эдертиглер чыындызы. 5-9 класс. Башкыларга дузаламчы. –Кызыл,  ТывН/Ч, 2004.

3. Д. А. Монгуш, А. К. Ойдан-оол.  Методиктиг сүмелер.  6-7 класстарның «Тыва дыл» ному-биле ажылдаар башкыларга дузаламчы. Кызыл: ТывН/Ч, 1992.

4. Д. Х. Ооржак болгаш өскелер-даа. 5-6 класстарның «Тыва дыл» деп ѳѳредилге номнарынга дидактиктиг материал. Кызыл, 1994.

5.  Е.Б. Салзынмаа. Грамматиктиг сайгарылгалар чуруму. Кызыл: ТывКУ, 2004.

6. К. Б. Март-оол. 5-9 класстарга тыва дылды башкылаарының методиказы. Кызыл, 2002.

7.  Тыва орфографияның болгаш пунктуацияның дүрүмнери. Кызыл: Республика типографиязы, 2001.

  1. Ш.Ч. Сат. Тыва диалектология. Кызыл: ТывН/Ч, 1987.

Словарьлар:

  1. Б.И. Татаринцев. Этимологический словарь тувинского языка. Том 1 (А-Б). _ Новосибирск: Наука, 2002.

 2. Б.И. Татаринцев. Этимологический словарь тувинского языка. Том ІІ. (Д, Е, И, Й). _ Новосибирск: Наука, 2003.

 3.  Б.И. Татаринцев. Этимологический словарь тувинского языка. Том ІІІ. (К, Л). _ Новосибирск: Наука, 2004.

 4.  Б.И. Татаринцев. Этимологический словарь тувинского языка. Том ІV. (М, Н, О, +, П). _ Новосибирск: Наука, 2008.

 5.   Б. К. Ондар. Топонимический словарь Тувы. _ Кызыл: ТКИ, 2007.

 6.  С.И. Ожегов. Толковый словарь русского языка. _ М.: Русский язык, 1988.

 7. Тыва дылдың тайылбыр словары. Том 1. (А-Й). _ Новосибирск: Наука, 2003.

 8. Тыва дылдың тайылбыр словары. Том 1. (К, М). _ Новосибирск: Наука, 2004

 9. Тыва-орус словарь. _ М.: Сов. энциклопедия, 1968.

 10.  Я.Ш. Хертек. Тувинско-русский фразеологический словарь. _ Кызыл: ТКИ, 1975

 11.  Я.Ш. Хертек. Русско-тувинский фразеологический словарь. _ Кызыл, 1976

  База ол ышкаш:

- тыва дыл кичээлдеринге тема аайы-биле белеткээн слайдылар;

- тыва дыл кичээлдеринге хереглээр плакаттар;

- аттыг болгаш сюжеттиг чуруктар;

- уругларның билиин хынаарынга белеткээн тест ажылдар.

 

Кезектин ады. Кичээлдин темазы

шагы

Кол билиглер. Сос-биле ажыл  

Өөреникчилерниң белеткелиниң деңнелинге негелделер

Хыналданын хевирлери  

Онаалга

Хуусаазы

План-биле

Факт

1

Киирилде кичээл. Дыл – харылзажырының чепсээ. Сѳстүң уткалыг кезектери.

1

Харылзажырының чепсээ, күрүне дылы.

 Харылзаалыг чугаа тургузуп билир. Синтаксистиг сайгарылга, беседа кылып билир.

Синтаксистиг сайгарылга. Кыска чогаадыг

1.Мерг. 1,2

2.Кыска чогаадыг «Торээн дылым»

4.09

4.09

Эге класска билиин катаптаары 5 шак

2

Кыска болгаш узун ажык үннер.

1

Баалык, саарыг, хѳрүк, таар, кудай, тооргу, чик, сал, шинчээчи.

- Сөсте үн болгаш үжүктү, ажык болгаш ажык үннерни танып билир.

- Транскрипцияны ажыглап, үннерниң фонетиктиг характеристиказын кылып шыдаар.

Фонетиктиг сайгарылга

1.кыска. узун ажык уннерлиг состер бижиир.

2.Фонетиктиг

сайгарылга

3.Карточка-биле ажыл

5.09

5.09

3

Эгезинде т   болгаш д бижиир сѳстер.

1

Тараа -дараа,  тары-дары, тус-дус.

Домактар чогаадып билир. Сигналдыг карточкалар-биле ажылдаар.

Словарьлыг диктант

 

1.Домактар чогаадыр

Т-д сос эгезинде кирген состерлиг чуруктар чуруур.

6.09

6.09

Эгезинге п   болгаш б бижиир сѳстер.

Пѳрүк, парламал.

Эгезинге п   болгаш б бижиир сѳстерни шын бижип билир

Чогаадыкчы оюн.

1.П, Б-ден эгелээн 10 сѳс бижиир.

2. 2 домак чогаадыр

3.Харылзаалыг чугаа тургузар.

11.09

11.09

4

Чүве аттарының саннарга болгаш  падежтерге ѳскерлири.

1

Эригер, ѳзен, чээрен, алаак.

Чүве аттарын саннарга болгаш  падежтерге ѳскертип билир

Падежтерни билирин хынаары.

1.Бердинген состерни падежтерге  ѳскертир

12.09

12.09

Демдек ады.

Языты-мелегей, хавыяалыг, ишчи.

Демдек адын танып билир. Харылзаалыг чугаага ажыглаар.

Чурук-биле ажыл. Харылзаалыг чугаага демдек аттарын ажыглап билирин хынаары

Чурукка хамааржып болур д.а. бижиир

Харылзаалыг чугаа тургузар.

Арынның ат оруннары. Кылыг сѳзүнүң арыннарга болгаш саннарга ѳскерлири.

Даалга; үе, арын, сан кожумактары.

Кылыг созун арыннарга, саннарга оскертип билир.

Карточкалар-биле ажыл

 Созуглел-биле ажыл

5

Ч/с. «Чай-солун уе. Угаап-боданыышкынныг чогаадыг.

1

Тестиниң айтырыгларынга харыылаар.

Тест

Айтырыгларны катаптаар

13.09

13.09

6

Хыналда диктант «Тооруктаанывыс»

1

курусуктар

Домак, сос каттыжыыш-кыны дугайында билигни хынаар.

Диктант бижиири,

Гр. сайгарылга.

Катаптаашкын

18.09

18.09

7

Частырыглар-биле ажыл

1

Частырыгларны болуктеп, эдип ооренир.

Частырыглар-биле ажыл, дүрүмнерни чугаалаары.

1. Дүрүмнер

2.С.К. сайгарылгазы

19.09

19.09

Чугаа болгаш чугаалажып харылзажыры (3 шак)

8

  1. Чугаа болгаш чугаалажыры. Чугаалажыр байдал. Диалог монолог дугайында билиг.

1

Аас чугаа бижимел чугаа

Диалог монолог

Аас болгаш бижимел чугаа. Диалог болгаш монолог чугаа. Чугааның чедиишкинниг болуру болгаш чедимче чок болурунуң чылдагааннары.

Диалог тургузар

Монолог   чижектери

Чурук-биле ажыл

Харылзаалыг чугаа тургузар

20.09

20.09

9

Дорт болгаш доора чугаа дугайында билиг.

1

Дорт

доора

Дорт чугаага бижик демдектерин шын ажыглап билири

Чурук-биле ажыл

Карточкалар схема езугаар дорт чугаа тургузар

Схемалар тургузар

25.09

25.09

10

Чугаа сайзырадылгазы: Чугааның янзыларының аайы-биле (тоожуушкун, чурумал, угаап боданыышкын) сѳзүглелдерниң чижектерин сайгарары.

1

Чурумал, угаап боданыышкын тоожуушкун

тоожуушкун, чурумал, угаап боданыышкын созуглелдернин чижектери

Созуглелдер

Чурук-биле ажыл

Харылзаалыг чугаа тургузар

26.09

26.09

11

Чугаа сайзырадылгазы. Эдертиг «Адыг оолдарынын эжингени»

1

Часкагылапкан читкези селбегер тоннары

Эдерти чугаалаары

Чурук-биле ажыл

катаптаашкын

27.09

27.09

СИНТАКСИС  БОЛГАШ ПУНКТУАЦИЯ

9

12

Сѳс каттыжыышкыннарында ѳзек болгаш чагырткан  сѳстер.

1

Сѳс  каттыжыышкыны,озек сос, чагырткан сос, селгүүстээр, оймалык.

Синтаксистиг сайгарылга, озек, чагырткан состерни айтып билир.

Схемалар-биле ажыл

1.Мерг. 472

2.С.К. сайгарылгазы

2.10

2.10

13

Домак дугайында билиг.

1

Имир, шыпшың.

Синтаксистиг сайгарылга, домактар-биле ажыл.

Синтаксистиг сайгарылга

1.Мерг.477

2. Домак сайгарылгазы

3.10

3.10

Медээ, айтырыг болгаш кыйгырыг домактары.

Биеэде, ыт-кады.

Чугаанын сорулгазынын аайы-биле домактарны ылгап билир.

Домактар-биле ажыл

.Сѳзүглелдер-биле ажыл

1.Мерг.494

2.Сѳзүглелдер-биле ажыл

Алгы домактары.

Алгы домактары. Шиижек, кээрген.

Алгы домактарын ылгап билир.

Чуруктар-биле ажыл

1.Сигналдыг карточкалар кылыр.

2.Домак чогаадыр

Пунктуация дугайында билиг.

Пунктуация. Хаарган далган, дунааргай, чаглак.  

Бижик демдектерин шын ажыглап билир.

Сѳзүглелдер-биле ажыл

1Бижик демдектери дугайында тоол чогаадыр

14

Хыналда диктант «Делгелге»

1

Домак, сос каттыжыыш-кыны дугайында билигни хынаар.

Диктант бижиири,

Гр. сайгарылга.

Катаптаашкын

4.10

4.10

15

Частырыглар-биле ажыл

1

Частырыгларны болуктеп, эдип ооренир.

Частырыглар-биле ажыл, дүрүмнерни чугаалаары.

1. Дүрүмнер

2.С.К. сайгарылгазы

09.10

09.10

16

Домак кежигүннери.

1

Хүн дурту, киискип турган, дүжүт.

Эге школага алган билиглерни катаптаар

Домак-биле ажыл

Домактарда кол сос шыяр.

.Домактар сайгарылгазы

10.10

10.10

Домактың чугула кежигүннери.

Кежеге, хуваалда, кара сай, Инек-Сокпа, найысылал.

Эге школага алган билиглерни катаптаар, ссистемажыдар.

Домактар сайгарылгазы

.Карточка-биле ажыл

17

Домактың  ийиги черге кежигүннери. Немелде.

1

Ийиги черге кежигуннер. Немелде.  Чеп, доң, чыл эргилдези, тараа хоорар.

Чаа билиглерни быжыглаар.

Немелдени домактан тып билир. Дорт, доора немелдени ылгап ооренир.

Сѳзүглел-биле ажыл

.Домакка схема кылыр

11.10

11.10

18

Тодарадылга.

1

Тодарадылга. Чараа-чечен,  ѳкпең.

Чаа билиглерни быжыглаар.

Тодарадылгаларны домактан тып билир. Дыл-домакты тодарадылгалар-биле байыдар.

Домактар сайгарылгазы

Сѳзүглелдер-биле ажыл

Схема-биле ажыл.

.Домактарны тодарадылгалар-биле нарынчыдар

16.10

16.10

Байдал.

Байдал. Хүн чуруму, тоо быдараар, кадыргы.

Чаа билиглерни быжыглаар.

Байдалдарны домактан тып билир. Дыл-домакты байдалдар-биле байыдар.

Домактар сайгарылгазы

Сѳзүглел-биле ажыл

.Перфокарта-биле ажыл

Делгереңгей болгаш делгереңгей эвес  бѳдүүн домактар.

Делгеренгей болгаш делг. эвес домактар. Буревестник, шуурган, түлүктээр, уран кыс, ус оол.

Делгеренгей, делгеренгей эвес домак дугайында билигни алыр. Харылзаалыг чугаага делгеренгей домактарны ажыглаар.

Сѳзүглелдер-биле ажыл

Чогаадыкчы ажыл

1. Таблица долдурар

2.Домак сайгарылгазы

19

Чаңгыс аймак кежигүннерлиг домактар. Эвилелдер-биле холбашкан чаңгыс аймак кежигүннерлиг домактар.

1

Ак чаъс, элбек, кыдырык карак,

Ыскыт, шугай.

Чангыс аймак кеж. дуг-да билигни быжыглаар.

Домактар-биле ажыл

.Ч.а.кеж.-биле домак нарынчыдар

17.10

17.10

Чаңгыс аймак кежигүннерге түңнекчи сѳстер.

Түңнекчи сѳс. Аймак, чимис, профессия, совхоз, хүлер, чалбарыг, сагылга, чажыг, сагыызын, ыдык, чевег, базырык, буга-сумун, сома, ажыглар.

Синтаксистиг сайгарылга,  домакта түңнекчи сѳстерни ангылап билир.

Сѳзүглелдер-биле ажыл

.Домак сайгарылгазы

20

  1. Ч.С.К. . «Ачамны чүге хүндүлээр мен?» деп темага угаап боданыышкынныг чогаадыг бижиири.

1

Харылзаалыг чугааны сайзырадыр.

Чогаадыг бижиири

Катаптаар.

18.10

18.10

21

Бѳдүүн болгаш нарын домактар.

1

Үн доктаашкыны, чылгы, кара угаан, дүвү.

Синтаксистиг сайгарылга,  бодуун болгаш нарын домактарны ылгап билир.

Синтаксистиг сайгарылга

Синтаксистиг сайгарылга

23.10

23.10

ЛЕКСИКА. 8 шак

 22

Лексика дугайында билиг. Сөс болгаш ооң  лексиктиг утказы. Тайылбырлыг словарь дугайында.

1

Кол нурузу, орфографтыг, лексика, ынаа, ширтек, үлгүүр, деспи, илбек, шуурун, дерги, чылапча, довук, дүндүк, ораалда, дээвиир.

Сѳс болгаш домактар-биле ажыл, сѳстернин лексиктиг утказын тайылбырлаар.

Лексиктиг сайгарылга

1.Мерг. 11,13

2.Чурукка домактар чогаадыр.

24.10

24.10

Хѳй уткалыг сѳстер.

Бүргүт, чалгын, баш, киштээр, аас, адар…

Сѳс болгаш домактар-биле ажыл, сѳстернин лексиктиг утказын тайылбырлаар.

Чурук-биле ажыл

1.Мерг.18,20,27

2.Чогаадыгга белет-кенир.

23

Грамматиктиг чогаадыг «Хѳй уткалыг сѳстер». Зачет-кичээл.

1

Катаптаашкын.

Чогаадыгга кол бодалды илередип билир.

Чогаадыг

Катаптаар.

25.10

25.10

24

Сѳстерниң дорт болгаш доора утказы.

1

Даш, доң, чаштар, чанар, чидиг, чазык, алдын…

Сөстүң дорт болгаш доора утказын ылгап билир.

Созуглел-биле ажыл

1.Мерг.30,31

2.Лексиктиг сайгарылга

7.11

7.11

25

Омонимнер. Лексиканын болуктери.

1

Саваң, бульдозер, мунар хѳл, буга, чыраа, чекпе…

Омонимнерни хөй уткалыг сөстерден ылгап билир.

Оюн «Шын тып»

1.Мерг. 36,38,42

2.Домактар чогаадыр

8.11

8.11

26

Синонимнер.

1

Синоним. Ынаныштыг, сырбык, чалым, чарты, амылыг

Сөске катаптаашкын болдурбазы-биле синонимнерни билдилиг ажыглап билир.

Домак-биле ажыл

Мерг. 55,56

1.Бердинген  сѳстерге синонимнер бижиир

2.Харылзаалыг чугаа тургузар

13.11

13.11

Антонимнер.

Антоним. Кызаа, күзен, ѳкпелеп болбас.

Сөстүң лексиктиг утказын тайылбырлап, ооң антоним, синонимнерин тып, чаңгыс дазылдыг сөстерин чижекке чугаалап билир.

Бижимел ажыл

1.Мерг.62,64

2.Антонимнер кирген үлегер домактар бижиир

27

Табу сѳстер болгаш эвфемизмнер.

1

Табу, эвфемизм

Табу состерни ойзу адап ооренири.

Карточкалар чурук-биле ажыл

Эвфемизмнер

Мерг68,69

14.11

14.11

28

Быжыг сос каттыжыышкыннары.

1

фразеологизмнер

Орус дылдын фразеологизмнери-биле деннээри, синонимнертып билири

Карточка чурук-биле ажыл

Чурук чуруур мерг.

75,76

15.11

15.11

29

Лексикага катаптаашкын. Чугаа сайзырадылгазы «Торээн дылым дугайында бодалым»

1

Лексиканын терминнери

Шингээткен билиглерни системажыдар. Лексиктиг сайгарылга, домактар-биле ажыл.

Лексиктиг сайгарылга, состер-биле ажыл

Хыналда ажылга белеткел арын50 айтырыглар

20.11

20.11

30

Хыналда тест.

1

Айтырыгларга  харыылаар

Тест

Катаптаар

21.11

21.11

ФОНЕТИКА, ГРАФИКА, ОРФОГРАФИЯ

9ш.

Фонетика дугайында ниити билиг.

Үн – дылдың кезии. Чугаа органнары болгаш чугаа үннериниң тургустунары.

Состер-биле ажыл

 31

  1. Чугаа үннери. Ажык болгаш ажык эвес үннер. Артикуляция дугайында эге билиг.

1

Кегжир-ѳѳш, үн связкалары (шыңганнар).

- Сөсте үн болгаш үжүктү, ажык болгаш ажык үннерни танып билир.

- Транскрипцияны ажыглап, үннерниң фонетиктиг характеристиказын кылып шыдаар.

Фонетиктиг сайгарылга

1.Мерг. 93,96

2.Фонетиктиг сайгарылга

22.11

22.11

32

Дылдын ун системазы: ажык болгаш ажык эваес уннер.

1

Саан, чик, хор, тооргу, шаанак, сарыг, үүже, эл, чизе-даңзы, Хаан-Херети.

Узун болгаш кыска ажык уннерни ылгап , шын бижип шыдаар.

Фонетиктиг сайгарылга

1.Мерг. 102

2. «Кыш» деп харылзаалыг чугаа тургузар

27.11

27.11

33

Ажык үннерниң бѳлүктээшкини.

1

Чес, чоос, үгек, соругдаар.

Кыска, узун, ок-биле адаар ажык уннерни сактып чугаалажыры, кадыг, чымчаан билиндирери

Состер- биле ажыл

1.Мерг. 108,111

2. Кыска чогаадыг.

28.11

28.11

34

Ɵк-биле адаар ажык үннер болгаш оларны шын бижиири.

1

Ирт, кадык (чем),

чѳъп, чѳп, кадар оъттуг.

Ɵк-биле адаар ажык үннерлиг состерни шын бижиир.

Фонетиктиг сайгарылга

Чурук-биле ажыл

1.Мерг. 117.121

2.Транскрипция кылыр

29.11

29.11

35

Хыналда  ажыл. «Эки дузалакчы»

1

Частырыглар-биле ажыл

Диктант. Фонетиктиг сайгарылга

Катаптаашкын

4.12

4.12

36

Й уннуг үжүктер болгаш оларны ажыглаары.

1

Саяк, эмишкеек, Оюу, дая, үер, биеэде, баяат, ѳеэдир, ёозажок, хоюу, борбуяк, инчеек.  

Бердинген ужуктерни шын ажыглап билир.

Чуруктуг диктант

1.Мерг 125,126

2.Хою, хоюу падежтерге оскертир

5.12

5.12

37

Ажык эвес үннерниң бѳлүктээшкини.

Ыыткыр, дүлей, аяар ажык эвес үннер.

1

Йѳрээл, улар, шораан, хаяа, Хүн-Кѳрбес, оргулааш.

Ажык эвес уннерни болуктер аайы-биле ылгап билир. Шын бижилгези.

Фонетиктиг сайгарылга

Словарьлыг диктант

1.Мерг. 129,130

2.Кроссворд тургузар

6.12

6.12

38

Күштүг, кошкак   болгаш  эң кошкак ажык эвес үннер . Күштүг, кошкак (дүлей болгаш ыыткыр), эң кошкак (аяар) ажык эвес үннер.

1

Чакпа, орба, ааржы, морзук.

Ажык эвес уннерни болуктер аайы-биле ылгап билир.

Фонетиктиг сайгарылга

1.Мерг. 132

2.Фонетиктиг сайгарылга

11.12

11.12

39

Ажык эвес үннерниң үжүктерин шын бижиири. Сѳске ажык эвес үннерниң каттыжар чуруму болгаш дѳмейлежири.  

1

Аспан, мээс, чаглак хая, шала кежээ, саат чокка.

Ажык эвес үннерниң үжүктерин шын бижип билир.

Транскрипцияны тургузары

1.Мерг. 138,145

2.Таблица

12.12

12.12

Фонетиктиг транскрипцияның демдектери. Фонетикага түңнел кичээл.

Фонетикага хамаарышкан терминнер

Шингээткен билиглерни системажыдар.

Фонетиктиг сайгарылга

Катаптаашкын арын 74

Хыналда  тест Зачет-кичээл.

Шингээткен билиглерни хынаар.

Тест-биле ажыл

Катаптаар Мер.148

40

Ч.с. «Бойдуста  уннер аас чугаа кылыры.

1

Эдертиг бижип билир.

Эдертиг.

Катаптаар Мерг.150,151

13.12

13.12

ЧУГАА YННЕРИН БИЖИККЕ ИЛЕРЕДИРИ

6

41

Графика, оон хевирлери. Алфавит.

1

Керээ, тарбаган, авырган, самбың, асбест, хонак, дуюкаа.

Алфавиттиң үжүктерин шын адап билир.

 маргылдаа

1.Алфавит шээжилээр.

2.Немелде материал

18.12

18.12

42

Кадыг болгаш чымчак демдектерни хереглээри.

1

Объем, адъютант, субъект, тюлень, премьера, роль.

Ъ,Ь демдектерни шын адап билир. Сосотерни шын бижип билир.

Словарьлыг диктант

1.Мерг. 157,158

2.Ъ,Ь демдектерлиг сѳстер  ушта бижиир

19.12

19.12

43

 Сѳс иштинге кошкак ажык эвес үннерниң ыыткыр болгаш дүлей хевирлериниң солчуру.

1

Халып, шалыыш, тепкииш, ѳң-баазын.

Сос иштинге ун оскерлиишкиннерин эскерип билир. Шын бижилге.

Домак-биле ажыл

1.Мерг.162

2.Чечен чогаалдан чижектер тывар

20.12

20.12

44

Слог болгаш оон хевирлери.Состу кожуреринин чуруму. Ударение дугайында билиг. Тыва дылда ударениенин туружу.

1

Саяк, эмишкеек, Оюу, дая, үер, биеэде, баяат, ѳеэдир, ёозажок, хоюу, борбуяк, инчеек.  

Бердинген ужуктерни шын ажыглап билир.

Чуруктуг диктант

1.Мерг166

2.Хою, хоюу падежтерге оскертир

25.12

25.12

45

Зачет кичээл

1

Билиглер хыналдазы

Фоентиктиг, лексиктиг, домак сайгарылгалары.

Бот ажыл

Катаптаар арын.90

26.12

26.12

46

Орфоэпия дугайында билиг.Тыва орфоэпиянын чугула айтырыглары.

1

Пионер, цех, телескоп, механик, пулемёт

Орус дылдан үлегерлээн сѳстерни шын бижип билир.

Словарьлыг диктант

1.Мерг. 170

2. Словарьлыг диктант тургузар

11.01

11.01

Графикага катаптаашкын.

Билиглерни системажыдар

Айтырыгларга харыы

 «Чараш чугаа» тургузар

47

Ч/с.Деннелгелерни болгаш оске-даа уран-чечен аргаларны ажыглавышаан, чогаадыг-чурумал (сочинение-описание) бижиири.

1

Хыналда диктант бижиир, фонетиктиг, синтаксистиг база морфемниг сайгарылгалар кылыр.

Диктант. Сайгарылгалар.

Катаптаар

 Айтырыглар 91

16.01

16.01

СƟС ТУРГУЗУУ, СƟС ЧОГААДЫЛГАЗЫ, ОРФОГРАФИЯ

7шак

 48

Состернин уткалыг кезектери (морфемалар)

1

Тѳрел сѳстер.Оттук, чурумалдыг, шаттар, хүр

Сѳстү уткалыг кезектерге чарып билир.

Морфемниг сайгарылга

1.Мерг.177,179

2.Тѳрел сѳстерни ажыглап харылзаалыг чугаа тургузар.

17.01

17.1

49

Дос дугайында билиг

1

Дазыл болгаш кожумактар.Шуулгаазынныг, суггат, туткууш.

Сѳстүң  дазылы болгаш кожумактарын ангылап билир

Морфемниг сайгарылга

1.Мерг.185

2.Домактар чогаадыр

23.01

23.01

50

Сѳстүң чогаадылга кожумактары.

1

Сѳстүң чогаадылга кожумактары. Кески, күзег

Сѳстүң чогаадылга кожумактарын айтып билир. Чогаадылга кожумактарынын сос чогаадылгазынга ужур-дузазын билир.

Морфемниг сайгарылга

Сос чогаадылгазы.

.Ийи чогаадылга кожумактыг состер сайгарар.

24.01

24.01

51

Сѳстүн оскертилге кожумактары.

1

Сѳстүң  дѳзү, ѳскертилге  кожумактары. Укталган болгаш укталбаан дѳс.

Сѳстүң   ѳскертилге  кожумактарын айтып билир.

Сос тургузуунга сайгарылга

Мерг.189

1.Карартыр парлаан состерни сайгарар

2.Эдертиг бижиир

25.01

25.01

52,53

Морфологтуг (кожумактыг арга) Синтаксистиг арга-биле чаа состу чогаадыры.

2

Нарын  сѳстер, географтыг каттышкан аттар. Сарыг-кудурук, мыйгак-хараган.

Нарын сѳстерни билир болгаш оларны шын бижиир.

Словарьлыг диктант

Мерг.198,206

1.Нарын сѳстер тургузуп бижиир.

2.Домактар чогаадыр

30.1

30.1

54

Сос тургузуунга катаптаашкын

1

катаптаашкын

Билиглерин хынаары.

Сос тургузуун сайгарылгазы

Торел состер-биле домактар чогаадыр

31.1

31.1

55

 Эдертиг «Зоя Космодемьянская» ар.11-12

1

Эдертигни бижиири.

катаптаашкын

Арын.109 сайгарылга

1.2

1.2

56

МОРФОЛОГИЯ, ОРФОГРАФИЯ, ЧУГАА КУЛЬТУРАЗЫ.

                                   

Тускай болгаш дузалал чугаа кезектери.

33ш.

1

Тускай болгаш дузалал чугаа кезектери. Чүве ады, демдек ады, сан ады, ат орну, кылыг сѳзү, наречие. Эдеринчи, артынчы, эвилел. Аян  сѳзү

Тускай болгаш дузалал чугаа кезектерин ылгап билир.

Морфологтуг сайгарылга, домактар база схемалар-биле ажыл.

1. Таблица долдурар

2. Мерг.215

6.2

6.2

ЧYВЕ АДЫ

Чүве адының утказы болгаш грамматиктиг демдектери.

18ш.

Кол  сѳс, немелде, байдал. Манагжылар, диилевишаан, сыгыртаалар,.

Чүве адының утказын болгаш грамматиктиг демдектерин билир

Морфологтуг сайгарылга, домактар база схемалар-биле ажыл.

Мерг 219

Чурук-биле ажыл.Ч.а. бижиир.

57

Тодаргай болгаш туугай чуве аттары.

1

Адалга.Бес урар хап, туман аразынче ажыт киир кылаштап чоруй барган.

 Тодаргай болгаш туугай чуве аттары ылгап билир

Домактар-биле ажыл

1. Мерг.223,225

2.Адалгалар кирген чагаа бижиир.

7.2

7.2

58

Хуу болгаш   ниити чуве аттары.

Хуу чуве аттарын шын адаары болгаш бижиири.

1

Нарын чүве аттары. Совет ужар чүүл шериглери

Нарын чүве аттарын шын бижип билир

Словарьлыг диктант

1.Мерг. 233,235

2.Чер-чуртунарда нарын чүве аттары черлер  адын бижиир.

8.2

8.2

59

Чүве аттарының  бичеледир, чассыдар хевирлери.

1

Чүве аттарының  бичеледир, чассыдар хевирлери.

Чүве аттарының  бичеледир, чассыдар хевирлерин билир

Чуруктар-биле ажыл

1.Мерг.241

2.Диалог тургузар

13.2

13.2

60

Чүве аттарының саны. Чуве аттарынын сан кожумактарын шын бижиири.

1

Чангыстын болгаш хѳйнүң саны. Дажый берген, ой-чик, шээр мал.

Чүве аттарының санын билир, айтырыгларын билир,чүве аттарын  ѳскертип билир.

Бот-ажыл

Чүве аттарын санга ѳскертири.

1.Бердинген ч.а. санга ѳскертир

2. Домактар чогаадыр

14.2

14.2

61

Чүве аттарының хамаарылга хевири болгаш оон кожумактары.

1

Чүве аттарының хамаарылга кожумактары

Чүве аттарының хамаарылга кожумактарын билир. Шын бижилгезин билир.

Бот-ажыл.

1. №.265,267

2.Сѳзүглел-биле ажыл

15.2

15.2

62

Чуве аттарынын хамаарылга кожумактарын шын бижиири.

1

Чүве аттарының хамаарылга кожумактары

Чүве аттарының хамаарылга кожумактарын билир. Шын бижилгезин билир.

Бот-ажыл.

1. №.276

2.Сѳзүглел-биле ажыл

20.2

20.2

63

Υлегерлеп алган чүве аттарының падеж болгаш сан кожумактарын шын бижиири.

1

Υлегерлеп алган чүве аттарының падеж болгаш сан кожумактары

Υлегерлеп алган чүве аттарының падеж болгаш сан кожумактарын шын бижип билир.

Υлегерлеп алган чүве аттарын падеж болгаш санга   ѳскертири.

1.№282

2.Чечен чогаалдан домактар ушта бижиир.

21.2

21.2

64

Ч,С. Хыналда ажыл.

1

Чуве адынын сан, хамаарылга хевирин хынаары

Катаптаашкын.

Состерни сан, хамаарылга хевиринге оскертири.

Харылзаалыг чугаа бижиири.

22.2

22.2

65,66

Чуве аттарынын падежтерге ѳскерлири.

Адаарының, хамаарыштырарының падежтери

2

Чуве адынын падежтери.

Адаарынын, хамаарыштырарынын айтырыы, кожумактары, домакка ролю.

Адаарынын хамаарыштырарынын падежтеринге чуве аттарын оскертип билири.

Бот  ажыл

Тывызыктар улегер домактардан хам.падежин тывар.

Домактар-биле ажыл. Мергежилге. 294, 300

27.2

28.2

27.2

28.2

67,68

Бээриниң, онаарының, турарының падежтери.

2

Бээриниң, онаарының, турарының падежтери.

Бээриниң, онаарының, турарының падежтерин билир,чүве аттарын  ѳскертип билир.

Бот ажыл. Чүве аттарын падежтерге ѳскертири.

1.№307,312,319.323,324

2.Таблица-биле ажыл

1.3

6.3

1.3

6.3

69

Углаарының, үнериниң падежтери.

1

Углаарының, үнериниң падежтери.

Углаарының, үнериниң падежтерин билир, чүве аттарын  ѳскертип билир.

Чүве аттарын падежтерге ѳскертири.

1.№329, 333, 340

2.Тывызыктар бижиир.

7.3

7.3

70

Чуве аттарынын падеж кожумактарын шын бижиири.

1

Падежтерге оскертип билири.

Чуве аттарын падежтери.орус дыл-биле деннелге.

Бот жыл

Чуве аттарын падежтерге оскертир

8.3

8.3

71,72

Улегерлеп алган чуве аттарынын сан, падеж хевирлерин шын бижиири.

2

Коллаж, блиндаж, Кремль

Чуве адынын морфологтуг сайгарылгазын кылып билири.

Улегерлеп алган чуве аттарын падежтерге оскертири.

Харылзаалыг чугаа, морфологтуг сайгарылга.

13.3

14.3

13.3

14.3

73

Чүве адын өөренгенин катаптаары.

Зачет-кичээл

1

Чүве адынга хамаарышкан терминнер

 Чүве аттарынга шингээткен билигни системажыдар.

Практиктиг ажыл

Хыналда ажылга белеткел

15.3

15.3

74

Ч.С “Мээн торээн суурум”

1

Диктант бижип билир. Грамматиктиг сайгарылга кылып билир.

Диктант. Грамматиктиг сайгарылга

Катаптаар

20.3

20.3

75

ДЕМДЕК АДЫ.

Демдек  адының утказы болгаш грамматиктиг демдектери.

6

1

Демдек  ады,  грамматиктиг демдектери.

Демдек  адының утказын болгаш грамматиктиг демдектерин билир

Морфологтуг сайгарылга, домактар база схемалар-биле ажыл.

1.№360

2.Бердинген сѳстерге демдек аттары немээр

21.3

21.3

76

Демдек аттарынын тургузуунун аайы-биле болуктери болгаш чогаадылгазы.

Нарын демдек аттары.

1

Буян-Бадыргы

Кожумактыг арга-биле тургустунган демдек аттары.Нарын демдек аттарын тургузуп билири.

Морфологтуг сайгарылгазы.

Чурук-биле ажыл.

Мерг.367,368, 371

22.4

22.4

77

Шынарның демдек аттары болгаш оон чадалары.

1

Нарын демдек аттары. Шынарының болгаш хамаарылганың демдек аттары.

Нарын демдек аттарын, шынарының болгаш хамаарылганың демдек аттарын билир

Сѳзүглел-биле ажыл

1.мерг.378

2. Кыска чогаадыг арын187

3.4

3.4

78

Демдек аттарынын темалыг болуктери.

1

ЧУвелернин шынар демдээ, он-чузуну, хевири, хемчээл деп болуктер.

Демдек аттарынын болуктерин тема аайы-биле ылгап билири.

Созуглел-биле ажыл.

Мерг.380.383

4.4

4.4

79

Хамаарылганын демдек аттары.

1

Демдек аттарының хамаарылгалыг.

Демдек аттарының чадаларын шингээдип алган

Сос-биле ажыл

1.№395

2.Бердинген сѳстерни ажыглап, домактар чогаадыр

5.4

5.4

80

Демдек адын өөренгенин катаптаары

1

Демдек адынга хамаарышкан терминнер

Демдек адынга өөренгенин системажыдар

Практиктиг ажыл

1. №399

2.Айтырыглар ар.158-159

10.4

10.4

81

Чугаа сайзырадылгазы. Чурук-биле ажыл

1

Чурук-биле ажылдаарынын чурумун тайылбырлаары.

Демдек адынга айтырыгларга харыылап билир.

Айтырыглар

Катаптаар

11.4

11.4

82,83

САН АДЫ.

Сан адының утказы. Сан адынын морфологтуг тургузуу. Бодуун, нарын, каттышкан сан аттары.Сан адынын бѳлүктери.

2

Сан ады, оон бѳлүктери.

Сан адының утказы болгаш бѳлүктерин билир

Морфологтуг сайгарылга, домактар база схемалар-биле ажыл.

1.№416, 422

2..Чечен чогаалдан сан ады кирген 3 домак ушта бижиир.

12.4

12.4

84

 Тун сан аттары. Ангылаар сан ады.

1

Сан ады, оон бѳлүктери.

 Сан аттарын шын бижиирин  билир.

Сѳзүглел-биле ажыл

1.№425,431

2. Араб чурагайларга кожумактар немеп бижиир

17.4

17.4

85

Чоокшуладыр сан ады. Чыыр сан ады.

1

Сан адынга хамаарышкан терминнер.

Сан адынга шингээткен билиглерни системажыдар.

Бот-ажыл

Бот-намдар бижиир.

18.4

18.4

86

Дугаар сан ады. Сан адынын домакка ролю.

1

Сан адынын дугаар сан адынын хевирлерин тургустунары, айтырыглары.

Сан адынын домакка сайгарылгазы

Созуглел-биле ажыл.

Мээн школачы амыдыралым

19.4

19.4

87

Сан адынын нарын состер тургузары болгаш быжыг сос каттыжыышкыннарынга киржилгези.

1

Орхон-енисей бижии

Чылдын айлары.

Нарын сан аттарын тургузуп билири.

Тыва дугайында домактар.

Морфологтуг сайгарылгазы мерг.

24.4

24.4

88

Сан адынга катаптаашкын.

1

Тыва хемчеглер

Сан адынын морфологтуг сайгарылгазы.

Тыва хемчеглер кирген домактар-биле ажыл.

Домактар сайгарылгазы.арын234-236

25.4

25.4

89

Ч.С.” Ыдык саннар”, “Тыванын тоогузунде онзагай чылдар” деп толевилелдер.

1

Тыва улустун тооларында, шажын-чудулгезинде ыдыктыг саннар

Диктант бижип билир. Грамматиктиг сайгарылга кылып билир.

Диктант. Грамматиктиг сайгарылга

Катаптаашкын

26.4

26.4

90

Зачет-кичээл.

1

1.5

1.5

91

Хыналда ажыл

1

2.5

2.5

92

ЧСК “Дыштанылгам уезинде планнарым”

1

Хуу чуве аттарын сактып чугаалажыр

Ада-иезинге дузаалажыры, аалда кылыр ажылдар дугайында чугаалажыры

Айтырыг харыы. Бот ажылдар

Катаптаар.

3.05

3.05

93-102

Чыл дургузунда өөренгенин катаптаары

8ш.

Чыл дургузунда  өөренгенин

системажыдар

Айтырыглар

Хыналда ажылга белеткел

8.5

9.5

10.5

16.5

17.5

16.5

23.5

24.5

26.5

8.5

9.5

10.5

16.5

17.5

18.5

23.5

24.5

26.5


По теме: методические разработки, презентации и конспекты

Работа над единой методической темой Дома детского творчества – одна из форм методической работы в образовательном учреждении

Одной из важных форм методической службы является работа над единой методической темой образовательного учреждения...

анализ методической работы методического объединения естественно-математического цикла 2014 год

В течение 2013-2014 учебного года учителя МО работали над проблемой «Новые педагогические технологии, как одно из необходимых условий преподавания естественно-математических дисциплин» Серь...

Анализ методической работы школьного методического объединения гуманитарного цикла за 2015-2016 год.

В анализе подведены итоги работы членов ШМО учителей гуманитарного  цикла по разным  направлениям. Определены задачи  работы на новый уебный год...

Формы методической работы методических объединений

Формы методической работы.Направления и формы работы методического объединения могут быть разнообразными, но результат работы во многом зависит от педагогов, их профессиональных качеств и творческого ...

Методические рекомендации: Основные элементы контроля методической работы.

Показатели контроля деятельности школьных профессиональных объединений педагогов. Основные элементы контроля экспериментальной и научно-исследовательской работы.Критерии оценки качества экспериме...

Научно-методическая работа БД.04 История: Аннотация к рабочей программе, Рабочая программа, Методические указания по выполнению практических работ, Методические рекомендации по выполнению самостоятельной работы для обучающихся по специальностям СПО

БД.04 ИсторияАннотация к рабочей программе,Рабочая программа,Методические указания по выполнению практических работ,Методические рекомендации по выполнению самостоятельной работы для обучающихся...