Үткән заман сыйфат фигыль. Сыйныф: 7
план-конспект урока (7 класс)
Предварительный просмотр:
Укытучы : Гәрәева А.Т.
Тема: Үткән заман сыйфат фигыль.
Сыйныф: 7
Максат:
1.Үткән заман сыйфат фигыль буенча яңа белемнәр формалаштыру.
2.Сыйфат фигыльләрне җөмләләрдә дөрес куллану күнекмәләрен үстерү.
3.Ата-аналарга карата хөрмәт хисе тәрбияләү.
Планлаштырылган нәтиҗәләр: үткән заман сыйфат фигыльләрне аера һәм куллана белү.
Дәреснең тибы: яңа белемнәрне үзләштерү дәресе.
Төп төшенчәләр: сыйфат фигыль, үткән заман.
Предметара бәйләнеш: әдәбият, рус теле
Эшне оештыру төрләре: әңгәмә, биремнәрне аерым-аерым үтәү, текст белән эш, сәнгатьле уку.
Чыганаклар: дәреслек,таблица, карточкалар, фотографияләр.
Дәрес барышы:
1.Оештыру,мотивлаштыру.
-Исәнмесез , укучылар!
-Хәерле көн!
-Бүген сыйныфта кем дежур?
-Рәхмәт.
2.Актуальләштерү.
-Укучылар,әйдәгез әле искә төшерик, фигыльләр ничә төркемгә бүленә?
Нинди төркемнәргә?
-Затланышлы фигыльләрне атагыз.
-Алар ни өчен затланышлы дип атала?
-Затланышсыз фигыльләрне атагыз.
-Затланышсыз фигыльләрдән без кайсы фигыльне өйрәнә башладык?
-Нинди фигыль сыйфат фигыль дип атала?
-Ул нинди заманнарда килә?
-Хәзерге заман сыйфат фигыль турында сөйләгез. Мисаллар китерегез.
3.Яңа белемнәр формалаштыру.
-Укучылар,сүзтезмәләр һәм җөмләләр язылган ,шуларны төрле билгеләре
буенча ике баганага аерып языгыз.
Укучы бала, әйткән сүз, килә торган поезд, баручы кеше , эшләгән интек-
мәс,тырышканны хөрмәт итәләр.
Көтелгән җавап:
укучы бала әйткән сүз
килә торган поезд эшләгән интекмәс
баручы кеше тырышканны хөрмәт итәләр
-Беренче баганага кайсы сүзтезмәләрне яздыгыз?Ни өчен?
(Бу сүзтезмәләрдә 1 сүз хәзерге заман сыйфат фигыль,1,3-гади,2-тезмә
формасы)
-Калганнарын 2 баганага язгансыз,әйдәгез,аларны тикшерик.
әйткән сүз-сүз-кән кушымчасы ярдәмендә ясалган,җөмләдә аергыч була,
бу сыйфат фигыль
-кан/кән кушымчалары нинди заманда кулланыла? Димәк,бу нинди фигыль? Нәтиҗә ясагыз.
эшләгән интекмәс –гән кушымчасы ярдәмендә ясалган,
-нинди сүз төшеп калган ?(кеше) сыйфат фигыль ачыклаган исем.
-русча тәрҗемәсе?
-нәтиҗә ясагыз.
(Әгәр сыйфат фигыль ачыклап килгән сүз төшеп калса,ул исемләшә)
тырышканны хөрмәт итәләр-нинди сүз төшеп калган?(кешене)
-җәмләдә тәмамлык булып килә.
-Күплек кушымчасы ялгасак ничек була?
-Нинди килештә?
-Нәтиҗә ясагыз.
(Әгәр үткән заман сыйфат фигыль ачыклаган исем төшеп калса,ул исемлә-
шә.Килеш ,тартым,күплек кушымчаларын ала.Җөмләдә ия яки тәмамлык
була.)
-Укучылар,әйдәгез хәзер кагыйдә чыгарабыз.Нинди фигыль үткән заман
сыйфат фигыль дип атала?
-Үткән заман сыйфат фигыль фигыльлнең тамырына -ган/-гән,-кан/кән
кушымчалары ялганап ясала,җөмләдә аергыч була.
-Әгәр дә сыйфат фигыль үзе ачыклаган исемнән башка килсә ,ул исемлә-
шә ,килеш, тартым белән төрләнә ,күплек кушымчалары ала,җөмләдә ия
яки тәмамлык булып килә.
-Димәк,бүген безнең дәреснең максаты нинди?
-Үткән заман сыйфат фигыльләрне өйрәнү.
-Укучылар,әйдәгез китаптан кагыйдәне табып укыйк, 42-44 нче битләр.
4.Ныгыту.
1.Карточкалар белән эш.
Бирем:Мәкальләрне укыгыз ,сыйфат фигыльләрне табыгыз,заманын билге-
ләгез:
1)Үз анасын зурлаган-кеше анасын хурламас.
2)Ата-анага кадер күрсәткән кеше бала-чагадан кадер күргән.
3)Ата-анасын хөрмәт итүче бала бәхетле булыр.
4)Ата-ана сүзен тотмаган кеше ,олыгайганчы игелек күрмәгән.
5)Уңган апаның баласы тәртипле булыр.
6)Ата-анасын хурлаган адәм үзен хурлаган булыр.
2.86 нчы күнегү. Нокталар урынына тиешле үткән заман сыйфат фигыль формаларын куеп укы, күчереп яз.
3.-Укучылар,без сезнең белән әниләр турында мәкальләр укыдык.
Мин сезгә әниләрегезнең фотографияләрен алып килергә куштым . Сез
ничек уйлыйсыз, ни өчен без бүген Әниләр турында сөйләшәбез?
(Тиздән Аналар көне).
-Сез бу бәйрәмгә ничек әзерләнәсез?
-Җир йөзендә әнидән дә якын кеше юк.Ф.Яруллин язганча, әниләребез безгә
якты дөнья бүләк итә, сулышлары белән җылыта, назлары белән иркәли.
Әни -җирдә иң газиз ,якын кеше.Чөнки ул сине тудырган, җыр көйләп би-
шектә тирбәткән , беренче елмаюыңны күреп куанган ,туган телне өйрәткән,
халык моңын күңелеңә сеңдергән.Әниләрнең сиңа кылган изгелеген санап бетерү мөмкин түгел. Әти-әниләрегезнең сүзен тыңлагыз,хәтерен калдырма-
гыз, аларга кояш гомере телик. Әниләргә багышлап шагыйрьләр бик күп
шигырьләр ,композиторлар җырлар язганнар.Әйдәгез әле , Әниләр турында
җыр тыңлап китик.
-Әниләр темасы -мәңгелек .Кешелек дөньсы бик борынгы заманнардан ук
әниләргә дан җырлаган. Әйдәгез,без дә әниләр турында шигырь язып ка-
рыйк.Тактада шигырьнең кайбер сүзләре язылган
--------------------------------
-----------------уңган кеше
----------------------------------
-----------------белмәгән эше.
5.Ә хәзер терәк сүзләрне кулланып,фотографияләр буенча “Минем әнием”
дигән хикәя төзеп карыйк.(телдән)
Терәк сүзләр :туып- үскән җире,елмайган йөзе ,яраткан шөгыле ,бәйләгән оекбашлар, теккән киемнәр,пешергән ашлар,яраткан чәчәге, әйткән сүз,ялган
сүз.
5.Өй эше.
Вариатив.
1.Кемнәр яза ала , сыйныфта яза башлаган шигырьне дәвам итәргә (3-4 строфа).
2.Сыйфат фигыльләр кулланып , “Минем әнием “ темасына миниатюр сочинение язарга.
6.Йомгаклау:
-Сез бүген дәрестә нинди яңалыклар белдегез ?
-Бүген барыгыз да кайткач,әниләрегезне якынлашып килүче бәйрәм белән
котлагыз, ә бүләгегез булып бүгенге билгеләрегез булыр.(Билгеләр кую).
-Шулай һәрвакыт яхшы укыгыз,ягымлы сүзләрегез белән әниләрегезне
куандырыгыз. Сау булыгыз.
По теме: методические разработки, презентации и конспекты
![](/sites/default/files/pictures/2013/02/15/picture-204429-1360922968.jpg)
Табигать һәм кеше.Сыйныф. 6 нчы сыйныф, рус төркеме.
Максат. Табигать темасы буенча белемнәрне гомумиләштерү; белем һәм күнекмәләрне ныгыту; ...
![](/sites/default/files/pictures/2017/08/24/picture-720029-1503600004.jpg)
"Онытмадык... Мәңге онытмабыз алар батырлыгы турында". Сыйныф сәгате (8 сыйныф)
8 сыйныф укучылары өчен Бөек Ватан сугышы елларына багышланган сыйныф сәгате....
![](/sites/default/files/pictures/2017/08/24/picture-720029-1503600004.jpg)
"Яман гадәтләр - кешелек дошманнары" сыйныф сәгате (8 сыйныф)
Р.Фәхреддин нәсыйхәтләре буенча төзелгән сыйныф сәгате...
![](/sites/default/files/pictures/2017/08/24/picture-720029-1503600004.jpg)
"Кәрәзле телефон сәламәтлек дошманымы?"сыйныф сәгате. (6 сыйныф)
Укучыларга кәрәзле телефонның хәзерге тормыштагы ролен аңлату, сәламәтлек өчен куркыныч икәнлеген дә искәртү. Укучыларга файдалы киңәшләр бирү....
![](/sites/default/files/pictures/2017/09/24/picture-951762-1506275260.jpg)
Сыйныф сәгате буенча презентация "Наркотикларсыз яшәү" (8 нче сыйныф)
Презентация 8 нче сыйныфта сыйныф сәгатен үткәрү өчен кулланылды. Сыйныф сәгатендә наркотик матдәләр, аларның зыяны турында белешмә би...