Уроктыy темазы: Пbлдbрbс теманы тиксb хатиры.
план-конспект урока (5 класс)

Уроктыy кjрbмb: пbлbстернb хатир паза пиктир урок.

Уроктыy пjгiнi:

  1. Пbлдbрbстердеyер eгренxiлернiy пiлiстерiн хатап, кjнiгiстерiн алuыдарuа:
  2. Пbлдbрbстернiy текст пeдiрерiнде араласчатханын кjзiдерге;
  3. Чонныy чахсы кибiрлерbне тjстенiп, eгренxiлернiy чир-сууна хынызын алuыдарuа.

Уроктыy чидiглерi:

  1. Eгренxiнiy предметче алuан eгренiс салтарлары (предметные результаты)

Чоохтаuда пbлдbрbстернi табары, оларuа сурыuлар орта турuызарuа eгредерi.

  1. Полuан на eгренxiнiy предметтi eгренгенi хоостыра чидiглерi

         (личностные результаты): тjреен чирiне, ixе тiлiне хынарuа,

          хайраллирuа, поuдархирuа кjнiктiрерi, чоныныy тархынын,

           культуразын улуuлиры

  1. Eгренxiнiy предметче алuан eгренiс салтарларын тузалан полчатханы хоостыра чидiглерi (метапредметные результаты) (УУД):

-Алuан пbлbстb саuысха кирbп, eгредiг пjгiннерiн толдырары;

-Удур-тjдbр истbзbп, диалог апарары, постыy кjрbзbн чоохтап пbлерb, тоuысты паалап пbлерb.

 


Предварительный просмотр:

Хакас тbлb урогы

Класс: 5

Eгретчb: Чебодаева Эльза Алексеевна

Иртbрчеткен кeн: 17.03.2026

Уроктыy темазы: Пbлдbрbс теманы тиксb хатиры.

Уроктыy кjрbмb: пbлbстернb хатир паза пиктир урок.

Уроктыy пjгiнi:

  1. Пbлдbрbстердеyер eгренxiлернiy пiлiстерiн хатап, кjнiгiстерiн алuыдарuа:
  2. Пbлдbрbстернiy текст пeдiрерiнде араласчатханын кjзiдерге;
  3. Чонныy чахсы кибiрлерbне тjстенiп, eгренxiлернiy чир-сууна хынызын алuыдарuа.

Уроктыy чидiглерi:

  1. Eгренxiнiy предметче алuан eгренiс салтарлары (предметные результаты)

Чоохтаuда пbлдbрbстернi табары, оларuа сурыuлар орта турuызарuа eгредерi.

  1. Полuан на eгренxiнiy предметтi eгренгенi хоостыра чидiглерi

         (личностные результаты): тjреен чирiне, ixе тiлiне хынарuа,

          хайраллирuа, поuдархирuа кjнiктiрерi, чоныныy тархынын,

           культуразын улуuлиры

  1. Eгренxiнiy предметче алuан eгренiс салтарларын тузалан полчатханы хоостыра чидiглерi (метапредметные результаты) (УУД):

-Алuан пbлbстb саuысха кирbп, eгредiг пjгiннерiн толдырары;

-Удур-тjдbр истbзbп, диалог апарары, постыy кjрbзbн чоохтап пbлерb, тоuысты паалап пbлерb.

Урока кирек ниме-ноолар: учебник, хоостар, текст мультимедийнай проектор.

Урокта тоuынxаy оyдайлар: фронтальнай, полuан на eгренxiнеy тоuынары, парали тоuынары,  eгретчiнiy чооuы, jменеy тоuыс.

Уроктыy чjрiмi.

  1. Тимнеглiг тус.

Eгретчiнiy чооuы.

- Изеннер, аарлыu eгренxiлер! Минby адым Чебодаева Эльза Алексеевна. Мин Улуu Ноныптаuы jjн школада тоuынчам, хакас тiлi паза литература уроктарын апарчам.  Пeeн маuаа сiрернеy урок иртiрерге eлeс тeстi. Мин аuаа тыy jрiнчем. Саuынчам, пiс сiрернеy чахсы тоuынарбыс, удур-тjдiр полызарбыс.

Ам прайзыyар тасхар кjрiбiзiyер.  Пeeн хайдаu кeн?      

Олuаннар пbлдbрbстер адапчалар: чылыu, чахсы, чарых,    часкалыu…

Хайди саuынчазар, ниме идерге кирек, постыy кjyнiн кjдiрер eчeн, iстiбiсте амыр паза чылыu полар eчeн ? (удур-тjдiр кeлiнiбiзерге)

  1. Eгредiг пjгbнbн турuызары паза уроктыy темазын чарыдары.

Доскада  кибелbс пазыл парған. Пала jтiг хығырча. (1 слайд)

Харлар, пустар хайылчалар.

Хатығ хысхы тоозылча.

Хынығ кӱннер айланчалар.

Хызыл часхы пасталча.

Идер тоғыстар:

- Нимедеӊер чоох парча пу кибелісте? /часхыдаӊар/

- Часхыда чир-чайаанда хайдағ алызығлар полчалар?

- Хайдағ? сурыға нандырчатхан сjстерні таап, хығыр пиріӊер?

- Олар нимені таныхтапчалар?

- Хайди сағынчазар, нимедеӊер піс урокта чоох апарарбыстар? Хайдағ пістіӊ jjн пjгіннерібіс?

Олuаннар теманы паза jjн пjгіннерні адапчалар.» 2 слайд

  1. Актуализация знаний.

Ам, олuаннар ирткен темаларны сағысха кирербіс. Пирілген кибеліс хоостыра пbлдbрbстердеyер ниме пbлчеткеннеріӊні кjрербіс. Мин сbрерге кибелbс пирем. Анда иртbрbл парuан сjстернb пас саларға.

 Парали тоuынчалар. Кем табырах?

3 слайд           ___________ мин полчам,

________, ______. ______ сурығларuа нандырчам,

Ниме-нооныӊ ____________таныхтапчам.

Чоохтаuда jjнbнде__________полчам.

Чоохта миннеӊ тузаланзаӊ.

Чооuыӊ синbӊ________полар.

Кирек сjстер: сbлbг, чарытхы, кемни? пbлдbрbс, нимени? пbлдbриин, хайдаu?

            Сыныхтиры 4 слайд

  1. Алuан пiлiстерiн пиктирb.

1.Eгретчi предмет кjзітче, олuаннар аныӊ пbлдbриин адапчалар.

2.Карточкаларнаӊ тоғынчалар. (3 слайд), пӱтпеен паза пӱткен пiлдiрiстернi сағысха кирчелер.

Идер тоғыс: пирiлген пiлдiрiстернiӊ аразында пӱтпеен паза пӱткен пiлдiрiстернi таапчалар.

Олғаннарға сурығ пирiлче: хайди сiрер пу пирiлген аӊ-хустарны танып алғазар?

Нандырығ:

-Пbлдbрbстер полызиинаӊ ниме-ноолар пасха-пасха саринаӊ чарыдылчалар.

3.Хоостаӊ тоғыс. (6слайд)

Ам пу пирiлген хооссар кjрbп, чоохтап пирbӊер, ниме мында кjзbдbл парuан.

-Хакас чоныныӊ eлeкeнb «Чыл пазы».

-Ниме сbрер пbлчезер пу eлeкeннеӊер ?

4. Тексттеӊ тоғыс (jменеӊ)

 «Чыл пазы» ӱлӱкӱнні чыл сай иртірері кибірге дее кір парды. Стадионныӊ пір саринда, тізеӊ, чазағлығ иблерніӊ ээлері, хазаннар хайнадып, потхы пызырып, ит сістеп, улуғ маӊ чохха тӱсчелер. Кибірге тудынып, хакас чиизін: мӱн, iзiг хан, потхы, соох айран читіріп, кірген аалҷыларны олар ачых-чарых удурлаанар. Прай даа кізілер тадар кип-азахтығ кӧрінген. Хайхастығ кӱстіг ӱнніг Людмила Арыштаеваныӊ позыныӊ кӧрігҷлері пар. «Пістіӊ тадар чоныбыс ынағ, амыр чуртазын», - теен устағҷы кізі.

5.Текст пӱдірері. Пирiлген тексттi читiре пазары.

Кjрbк айыныӊ 22-ҷi кӱнiнде хараазы паза кӱнjрткiзi тиӊнесче. Пу кӱн хысхы часхынаӊ тоғасча. Хысхы тоғызын тоосча,  часхы, тізеӊ, - пастапча. Пістіӊ чон пу кӱнде Чыл пазын таныхтапча.

Идер тоғыс:

Ам пу хоостарны кjрiп, тексттi хығырып, чоох пазыбызыӊар.

v.Постыy пiлiзiн паалиры, уроктыӊ салтарларын идерi.

-Урокта хайдағ наа нимелер пiлiп алғазар?

- Кjӊнiӊерге ниме кiрген? Ноға?

- Ниме сидiк пiлдiрген? Ноға?

- Урокта сiрерге хайдағ пiлiстерiӊ, хайдағ тоғынған оӊдайларыӊ полысхан?

Мыннаӊ урокты тоосчабыс. Алгыс. Прайзын Чыл пазы eлeкeннеӊ алғыстапчам.

Алтын пÿрлiг Пай Хазыӊ,
Ах кöксiӊе ах чалама,
Хан тигiрге кӧк чалама,
От-Кÿнге хызыл чалама!


По теме

Класс шагы. Хуулгаазын шол. Темазы"Январь 14- Ыдыктыг Валентин хуну»

"Январь 14-Ыдыктыг Валентин хуну»Ортумак болгаш улуг класстарга хуулгаазын шолчугеш хевиринге эрттирер класс шагынын презентациязы....

Шинчилел ажылы: "К.К.Кудажынын "Степан Сарыг-оолдун плантациязы" деп чогаалында бойдус-экология темазы"

Бойдус-экология темазынга бижиттинген бо чогаалдын онзагайын чер-чуртувус девискээринге домейлеп сайгарарга дыка солун болгаш ажыктыг ажыл болду....

5 класска тыва дыл кичээли. Темазы "Синоним"

Разработка урока объяснения новой темы в 5 классе....

Бабам турындагы хатирәләр.

"Безнең мирас" электрон журналы үткәргән конкурс өчен мәкалә...

Илеткелдиӊ темазы: Тыва дылда чаа тема тайылбырын чуруктар дузазы-биле билиндирери.

Илеткелдиӊ темазы:  «Тыва дылда чаа тема тайылбырын чуруктар  дузазы-биле билиндирери»...