Уен аша - дәресләргә
презентация к уроку (6 класс) по теме
На уроках через игру проходим новые темы.
Скачать:
Вложение | Размер |
---|---|
![]() | 99.51 КБ |
![]() | 2.93 МБ |
![]() | 1.34 МБ |
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Неопределенная форма глагола отвечает на вопрос нишләргә? (что делат ь ?), не меняется по лицам, числам и временам, обычно употребляется с другим глаголом (вспомогательным или модальным).
Образуется от основы глагола при помощи различных аффиксов, в зависимости от количества слогов и конечной буквы основы глагола.
Правило № 1 Глаголы с основой из 2 – 3 слогов, оканчивающейся на согласную, образуют неопределенную форму (инфинитив) при помощи – ырга /- ерг ә. Например:
Ачулан! (а-чу-лан) – ачулан-ырга (руга ть ). Киен ! – киен-ерг ә (одеваться).
Напишите глаголы в неопределенной форме. А) Егыл ! Оныт ! Кычкыр ! Утыр ! Уян ! Егыл ! Чистарт ! Б) Киен ! Чишен ! К үрсәт! Күтәр! Өйрән! Пешер! Сикер!
Запомните! Запомните слова, с которыми обычно употребляются глаголы в неопределенной форме: Ярый. Ярамый. – Мо жно . Нельзя.
Кирәк. Кирәкми. Кирәк түгел. – Надо. Не надо. Тиеш . Тиеш түгел. – Должен. Не должен.
Мөмкин. Мөмкин түгел. – Можно. Возможно. Нельзя. Була. Булмый. – Можно. Нельзя.
Запомните! Нишләргә ярата? – Что любит делат ь ? Н ишләргә куша? – Что велит делать? Нишләргә өйрәтә? – Что учит делать?
Нишләргә өйрәнә? - Что учится делат ь? Нишләргә тели? – Что хочет делать? Нишләргә оныта? – Что забывает делать?
Нишләргә киңәш бирә? – Что советует делат ь? Нишләргә җыена? – Что собирается делать? Нишләргә әзерләнә? – Что гото вится делат ь?
Нишләргә курка? – Что боится делат ь? Нишләргә уйлый? – Что думает делать?
Правило № 2 Глаголы с основой из 2 – 3 слогов, оканчиваю щейся на гласную, образуют неопределенную форму (инфинитив) при помощи – рга /- рг ә. Например:
Аша – аша-рга (ест ь ). С өйлә – сөйлә-ргә (рассказат ь ).
Образуйте неопределенную форму данных глаголов. А) Башла ! Тукта ! Кара! Ела! Уйна ! Уйла ! Б) Әзерлә! Бие! Сөйлә! Яшә! Эшлә!
Правило № 3 Глаголы с основой из одного слога, оканчивающейся на согласную, образуют неопределенную форму (инфинитив) при помощи -ырга/-ергә. Например:
Бир – бир-ергә (дат ь ). Кал – кал-ырга (остаться). Исключение: Эл! – Эл- әргә (вешать). К өл! – Көл-әргә ( смеяться).
Напишите глаголы в неопределенной форме. А) Бар! Сал! Тор! Бул ! Ал! Б) К өл! Күр! Тор! Эл! Кер!
Правило № 4 Глаголы с основой из одного слога, оканчиваю щейся на й или и, образуют неопределенную форму (инфинитив) при помощи - ярга /- ярг ә. Например:
Җый! - Җыярга ( собирать). Ки! – Киярг ә (надеват ь ).
Переведите. 1) Надо собирать ягоды. 2) Советую надеть теплую одежду. 3) Не забудьте положить дневники на стол. 4) Нельзя трогать эти вещи.
Правило № 5 Глаголы с основой из одного слога, неоканчивающейся на р , л, й , образуют неопределенную форму (инфинитив) при помощи - арга /- әргә. Например:
Ач! – Ач-арга (открывать). Эч! – Эч-әргә (пить).
Напишите глаголы в неопределенной форме. А) Кач ! Тап! Чап ! Сук! Яз! Ят ! Б) Й өз! Кит! Көт! Тек! Үс! Төш! Эч!
Отри цательная форма инфинитива образуется от основы глаголы при помощи аффикса –маска/-м әскә. Например: Йокламаска (не спат ь ), эчмәскә (не пит ь ).
Напишите глаголы в отрицательной форме инфинитива. Катнаш , ачулан , йокла , буя, к өт, өз, әйт, пешер.
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
ГАИЛӘ
Дәвам ит 1. Минем, ..................
Тартым белән төрләндер МИНЕМ … СИНЕҢ ... АНЫҢ ... БЕЗНЕҢ ... СЕЗНЕҢ ... АЛАРНЫҢ ...
Гаил әң турында сөйлә Безнең гаиләдә ... кеше. Алар ..., ..., ... . Әтиемнең исеме... . Аңа ... яш ь . Әниемнең исеме... . Аңа ... яш ь . … …………………………………………………. Мин гаиләмне бик яратам.
-Спроси у друга, сколько у них в семье человек. -Спроси у друга, как зовут его папу . -Спроси у друга, сколько лет его маме .
Гаил әң турында сөйлә Безнең гаиләдә ... кеше. Алар ..., ..., ... . Әтиемнең исеме... . Аңа ... яш ь . Әниемнең исеме... . Аңа ... яш ь . … …………………………………………………. Мин гаиләмне бик яратам.
-Спроси у друга, сколько у них в семье человек. -Спроси у друга, как зовут его папу . -Спроси у друга, сколько лет его маме .
Дәвам ит 1. Мин, .................. 2. Мин укый м , .................. 3. Мин укыган мын , ....................... 4. Мин укы ма ган мын , ...................
ОХШАГАН – похож (а) Мин охшаган … + МЫН Син охшаган … + СЫҢ Ул охшаган … + Без охшаган … + БЫЗ Сез охшаган … + СЫЗ Алар охшаган … + НАР
СИТУАТИВ КҮНЕГҮЛӘР М И Н әти ЕМ + Ә әни ЕМ + Ә баба(й) ЕМ + А әби ЕМ + Ә апа М + А абы(й) ЕМ + А сеңел ЕМ + Ә эне М + Ә О Х Ш А Г А Н …
СИТУАТИВ КҮНЕГҮЛӘР С И Н әти ЕҢ + Ә әни ЕҢ + Ә баба(й ) ЕҢ + А әби ЕҢ + Ә апа Ң + А абы(й) ЕҢ + А сеңел ЕҢ + Ә эне Ң + Ә О Х Ш А Г А Н …
СИТУАТИВ КҮНЕГҮЛӘР У Л әти СЕ + НӘ әни СЕ +НӘ баба(й) СЫ + НА әби СЕ + НӘ апа СЫ + НА абый СЫ + НА сеңел ЕСЕ + НӘ эне СЕ +НӘ О Х Ш А Г А Н
ОХША МА ГАН – не похож (а) Мин охша МА ган … + МЫН Син охша МА ган … + СЫҢ Ул охша МА ган … + Без охша МА ган … + БЫЗ Сез охша МА ган … + СЫЗ Алар охша МА ган … + НАР
1. Скажи, что ты НЕпохож (а) на маму. 2. Скажи, что твой друг (подруга) НЕпохож (а) на папу. 3. Скажи, что твой брат НЕпохож на дедушку. 4. Скажи, что твоя сестра НЕпохожа на бабушку. 5. Скажи, на кого ты НЕпохож (а).
ДӘРЕСЛЕК БЕЛӘН ЭШ 52 нче бит, 3 нче күнегү .
Рефлексия. Бүгенге дәрестә мин ... Сегодня на уроке я ... Бүген дәрестә ... Сегодня на уроке ...
ӨЙ ЭШЕ 1. “Син кемгә охшаган” темасына хикәя язып килергә. 2. Гаилә әгъзаларыгызның кемгә охшаганың язып килегез.
- Дәресне нинди кәеф белән тәмамлыйсыз?
Предварительный просмотр:
Подписи к слайдам:
Туган көн бәйрәме турында сөйләргә нинди сүзләр кирәк? Бәйрәм, кагыйдә, кунаклар, матур теләкләр, сыйлы табын, еларга, дуслар, күңел ачарга, сыйланырга, котларга, уку, бүләкләр, мәс ь әлә, чәчәк бәйләме.
Туган көнең турында сөйлә: гыйнвар март июн ь сентябрь февраль апрель август КАЙЧАН? КУНАКЛАР НИШЛИСЕЗ? СИН КАНӘГАТ Ь МЕ? ТЕЛӘКЛӘР, БҮЛӘКЛӘР
Нишлә сен ? Нишлә мә сен ? (боерык фигыл ь ) Пуст ь что-то сделает… Берлек сан Күплек сан Ул чакыр сын / чакыр ма сын , тәбрик ит сен / тәбрик ит мә сен Алар Чакыр сын нар / чакыр ма сын нар , тәбрик ит сен нәр / тәбрик ит мә сен нәр
Киңәш бирегез: дуслар Ленага нәрсә бүләк итсеннәр? К И Т К Д А Р Ч Ә А А И К А Ә К П Л С К Н Ч Р Ә Ә М А Д Б У С Е М Ш У У Я К Ы Ч Н Е
Киңәш бирегез: дуслар Ленага нәрсә бүләк итсеннәр? К И Т К Д А Р Ч Ә А А И К А Ә К П Л С К Н Ч Р Ә Ә М А Д Б У С Е М Ш У У Я К Ы Ч Н Е
Җөмләләрне дәвам итегез: Дуслары Ленага кызыклы китап бүләк итсеннәр, чөнки ... Алмаз Ленага чәчәк бәйләме бүләк итсен, чөнки ...
Котлау открыткасы
Бәйрәмең күңелле үтсен! Теләкләрең кабул булсын! Дусларың күп булсын! Әти-әниең сәламәт булсын! Гомерең озын булсын!
К үзләргә физминутка
Сәламәт булыгыз!
Теләкләр Туган көн – иң күңел... көн, Дуслар бирә бүләк... . Өстәл янында яңгырый Иң-иң __________ теләкләр: “ Сау-сәламәт бул һәрвакыт, Гомерең озын бул...! Туган көнең бик бәхет... , Шатлык... , матур уз....!”
Өй эше: Якын дустыңа котлау открыткасы язарга.
“ 5” – 6 җавап “ 4” – 4-5 җавап “ 3” – 3 җавап “ 2” – 1-2 җавап
По теме: методические разработки, презентации и конспекты
Татар теле һәм әдәбияты дәресләрендә проект методы
Татар теле һәм әдәбияты дәресләрендә проект методын куллану укучыларның активлыгын үстерә, мөстәкыйльлек тәрбияли, телгә мәхәббәт уята.....
Татар теле һәм әдәбияты дәресләрендә коммуникатив технология аша мәдәни компетенция үстерү
Бүгенге көндә илебезнең күп халыклары алдына милли мәдәниятнең мөһим бер элементы булган туган телне яклау, аны торгызу, үстерү һәм саклау, аннан файдалана белү мәсьәләсе иң мөһим мәсьәләләрнең берсе ...
Туган тел дәресләрен информацион технологияләр кулланып оештыру
Гадәти укыту технологияләре иҗади эзләнүгә эшмәкерлек тулысынча ачылырга бирми ә хәзер илгә киләчәген алдан күргән планлаштыра алган тормышка ашыру юлларын ачык төсмерләгән шәхес кирәк. Укып алган дип...
![](/sites/default/files/pictures/2011/12/16/picture-42156.jpg)
Татар теле һәм әдәбияты дәресләрендә сәләтле балалар белән эшләү программасы
Безнең балаларыбыз тиз үсә. Тик шуны истә тотарга кирәк: бүген без сәләт, омтылышларын үстерергә ярдәм иткәндә генә, алар мөстәкыйль яши, тормышта яңа үрләр яулый ала. Аеруча сәләтле балаларны...
![](/sites/default/files/pictures/2012/01/06/picture-45457.jpg)
"Татар теле һәм әдәбияты дәресләрендә радиотапшырулардан файдалану"
"Хәзерге шартларда татар теле һәм әдәбияты укытуның эчтәлеге һәм методикасы" темасы астында шәһәр семинарында чыгыш....
Татар теле дәресләрендә сәләтне үстерү алымнары.
Статья на газету"Ачык дәрес"...
![](/sites/default/files/pictures/2018/12/20/picture-47832-1545324991.jpg)
Әдәбият дәресләрендә белем һәм тәрбия берлеге
научная статья, опубликованная в сборнике Министерства Образования...