Разработка урока в 5 классе "Минии БYлэ"
план-конспект урока (5 класс) по теме

Хэшээл: буряад хэлэн (гүрэнэй)

Класс: 5-дахи

Хэшээлэй түхэл: хэшээл мүрысөөн (интегрированна)

Хэшээлэй янза: һурагшадай мэдэсэ шалгалтын хэшээл

Темэ: Бүлэ        

Зорилгонууд: а. Һургалгын  Бүлэ, Мэргэжэл, Тоо, Yнгэ гэһэн темэнүүдые бэхижүүлхэ. Һурагшадай мэдэсэ шалгаха. Удаан аялгануудта, дифтонгнуудай үгүүлбэридэ анхаралаа хандуулха.

б.  Хүгжөөлгын: Аман бэшэмэл  хэлэлгэ хүгжөөхэ, анхарал, ухаан бодолыень хурсадхаха. Хэлэлгын шадабари дээшэлүүлхэ, зүбөөр уншуулжа һургаха.

в.  Хүмүүжүүлгын: Буряад хэлэндэ һонирхуулха, бүлэ тухай хүмүүжүүлгын ажал ябуулха.

Цели урока:

1. Коммуникативная - совершенствование речевых навыков, логично и последовательно излагать свои мысли, делать учебные записи.
2. Образовательная - закрепить полученные ранее знания, умения, навыки по теме «Бүлэ», умение слушать текст, повторение лексики по теме, развитие языковых способностей, готовности к коммуникации. Выработка умений самостоятельного применения знаний, отвечать на вопросы, выполнять грамматические задания, развивать диалогическую речь.
3. Развивать умение правильно говорить, логичность высказывания, память, внимание, мышление учащихся.
4. Воспитательная - привитие любви к семье, самостоятельности, любознательности.

Хэрэгсэл: мультипроектор, экран, слайднууд, зурагууд

Саг: 40

Методууд: наглядна, практическа, хөөрэлдөөн,  проблемнэ, самостоятельна ажал.

Хэшээлэй шатанууд:

1.  Эмхидхэлэй үе. Темэ болон зорилгонуудтай танилсуулха. Һурагшадай мотиваци.

2.  Фонетическэ һорилго (зарядка)

3.  Хэлэ хүгжөөлгын разминка

4.  Дабталга. Урда үзэһэнөө бэхижүүлгэ

5.  Хэшээлэй дүн. Сэгнэлтэ

6.  Гэрэй даабари

Хэшээлэй ябаса

I.  Хэшээлэй эхин

1. Эмхидхэлэй үе. Темэ болон зорилгонуудтай танилсуулха. Һурагшадай мотиваци.

-Сайн байна. Һуугты.  Мүнөө октябриин хэдыб? Хэн класс соо үгыб? Газаа ямар үдэр бэ?

Мүнөө бидэ хоёр бүлэг боложо, Буряад хэлэнэй орон соо  гэжэ наада  наадахабди. Бүлэ, Мэргэжэл, Тоо, Yнгэ гэһэн темэнүүдээр элдэб даабаринуудые дүүргэхэбди, дуулахабди. 1-дэхи бүлэг «Галханууд» (Огоньки), 2 –дохи бүлэг «Мүшэхэнүүд» (Звёздочки). Мүнөө хэшээлдэ бидэ мэдэхэбди Галханууд али Мүшэхэд ехээр ялалзадаг гү?

2. Фонетическэ зарядка. Шүлэг «Хартаабха» Д. Жалсараев

3. Хэлэ хүгжөөлгын разминка

-Шинии бүлэ томо гү?

-Шинии эжы аба хэн гэжэ нэрэтэйб?

-Шинии аба жолоошон гү?

-Шамда нагаса эжы бии гү?

Шамда ахай бии гү?

II. Гол шата

2 слайд. 1 даабари. Энэ хэн бэ? (Зурагууд)

1-дэхи бүлэг «Галханууд» Эжы талын гэшүүдые бэшэнэ.

 2 –дохи бүлэг «Мүшэхэнүүд» Аба талын гэшүүдые бэшэнэ. Родителей мамы, родителей папы, дяди , тёти, внук, внучка  буряты называют разными словами.

3 слайд. Шалгалта. Эжы талын гэшүүд: аба , эжы, аха, эгэшэ, дүү хүбүүн, дүү басаган, хүбүүн, басаган, нагаса эжы, нагаса аба, нагаса ахай, нагаса абгай, зээ хүбүүн, зээ басаган.

Аба талын гэшүүд: аба , эжы, аха, эгэшэ, дүү хүбүүн, дүү басаган, хүбүүн, басаган, хүгшэн эжы, үбгэн аба, абга , абга абгай, аша басаган, аша хүбүүн.

4 слайд. 2 даабари  Юумэнэй нэрэ. Хэн? Юун?

1-дэхи бүлэг «Галханууд» Хэн? гэжэ асуудалтай үгэнүүдые түүжэ бэшэнэ

 2 –дохи бүлэг «Мүшэхэнүүд» Юун? гэжэ асуудалтай үгэнүүдые түүжэ бэшэнэ

Хүн, малгай, багша, миисгэй, гүсэ,  hурагша, эмшэн, бүмбэгэ, нохой, эгэшэ,

5 слайд. Шалгалта                  Хэн?                Юун?

        Хүн                 малгай

        багша        миисгэй        

        hурагша         гүсэ

.        эмшэн              бүмбэгэ

        эгэшэ          нохой

6: слайд. Тоонууд. 3 даабари Зорилго. Би текст уншахаб. Таанад текст сооhоо тоонуудые  бэшээд абахат.

 Манай бүлэдэ 5 хүн. Абамни эмшэн, 45 наhатай. Эжымни оёдолшон, 41 наhатай. Эгэшэмни 7 класста hурадаг. Би 3-дахи класста hуранаб. Хүгшэн эжымни 64-тэй.  Манай бүлэ эбтэй.

7 слайд. Шалгалта  5,45, 41, 7, 3, 64.

4 даабари. Эдеэн гэжэ темэдэ хэнэй бүлэг олон үгэнүүдые бэшэхэб.

(үгэрсэ, морхооб, hонгино, тоhон, хилээмэн , загаhан, үндэгэн, хартаабха, бууза, мяхан г.м.)

5 даабари. Мэргэжэл.  Бүлэг бүхэндэ  асуудалнууд үгтэнэ.

!-дэхи бүлэг «Галханууд» харюусана.

-Хэн hургуулида заанаб?

-Хэн гэр баринаб?

-Хэн ательедэ хүдэлнэб?

- Хэн машинаар ябанаб?

Хэн мастерскойдо зуранаб?

-Хэн магазинда наймаалнаб?

2-дохи бүлэг «Мүшэхэнүүд харюусана.

-Хэн хүниие аргалнаб?

-Хэн гэртээ зохёол бэшэнэб?

-Хэн тайзан дээрэ хатарнаб?

-Хэн эдеэ шананаб?

- Хэн мастерскойдо зураг зуранаб?

- Хэн дуу дууланаб?

6 даабари. Уран зураашан. Зорилго. Энэ Эрдэниин эжы. Таанад  шагнаад  зүбоор, гоёор шэрдэхэ ёhотойт.

Слайд 8.  Эрдэниин эжы хүрин нюдэтэй, хара үhэтэй, улаахан уралтай, хүхэ малгайтай, улаан дэгэлтэй, шара бүhэтэй, хүрин гуталтай,

Слайд 9. Шалгалта. Эрдэниин эжы.

7 даабари. Дуунай, шүлэгэй  конкурс. 1-дэхи бүлэг эхилнэ.

8 даабари.  Оршуулга.

III. Хэшээлэй түгэсхэл.

1. Бэхижүүлгэ. Баллнуудые тоолонобди. Юун ехээр яларнаб? Галханууд гү, али Мүшэхэнүүд гү?

2. Сэгнэлтэ.

3. Гэрэй ажал. Хамаанай падеж дабтаха.

I даабари.  Хэн бэ? Это кто?